2.3.5.2 Instructie specifieke onderwerpen uit te zoeken

Als de Ondernemingskamer naast de algemene opdracht om een onderzoek in te stellen specifiek aangeeft wat de onderzoekers meer in het bijzonder moeten onderzoeken, gaat het vaak om situaties waarin er beweerdelijk sprake is van bevoordeling van een partij bij het geschil ten opzichte van een of meer andere partijen. Soms gebeurt dat eerst als de Ondernemingskamer een aanvullend onderzoek gelast.1 Ik geef hiervan enkele voorbeelden. In de Great!Company-zaak gaf de Ondernemingskamer de onderzoekers de opdracht om de wijze en omvang van de afrekeningen ter zake van onderliggende leveringen tussen de vennootschap en een vennootschap van twee van de aandeelhouders/bestuurders uit te zoeken.2 In de zaak-Van Lennep Verkerke Vermij Holding c.s. vroeg de Ondernemingskamer de onderzoekers de omvang van de aan (de persoonlijke houdstervennootschappen van) de bestuurders toekomende managementvergoedingen uit te zoeken.3 Niet onbegrijpelijk is voorts dat de Ondernemingskamer de onderzoekers ook weleens vraagt om onderzoek te doen naar eventuele privéonttrekkingen door aandeelhouders of bestuurders.4 Er moet dan wel sprake zijn van een belang van de rechtspersoon zelf; anders wijst de Ondernemingskamer het verzoek af.5

Een tweede onderwerp dat in een aantal gevallen heeft geleid tot een instructie daarnaar specifiek onderzoek te doen, betreft de informatieverstrekking aan minderheidsaandeelhouders.6

Instructies hebben soms ook betrekking op het beleid en de gang van zaken van de onderneming van de rechtspersoon. In dit verband noem ik een instructie om uit te zoeken of er sprake was van schending van wettelijke voorschriften door een apotheek7 en in hoeverre de vennootschap voor haar huidige of toekomstige bedrijfsvoering afhankelijk was van een aan een andere vennootschap van een van de aandeelhouders toebehorend octrooi.8 Deze voorbeelden zijn met vele andere aan te vullen.

Wat ik bij mijn onderzoek wel opmerkelijk vond, was te constateren dat als de Ondernemingskamer een aanvullend onderzoek gelast, zij de onderzoeksopdracht nauwkeuriger formuleert en/of meer specifieke onderzoeksvragen formuleert dan zij bij de eerste onderzoeksopdracht doet.9 Dat suggereert dat als de Ondernemingskamer van meet af aan een nauwkeuriger onderzoeksopdracht zou hebben geformuleerd, het gelasten van een aanvullend onderzoek mogelijk niet nodig zou zijn geweest.