Vgl., in relatie tot het instellen van een rechtsmiddel middels de figuur van de dubbele volmacht, HR 19 maart 2013, ECLI:NL:HR:2013:BZ3924, HR 26 september 2023, ECLI:NL:HR:2023:1212, HR 17 oktober 2023, ECLI:NL:HR:2023:1463 (zie de conclusie van AG Harteveld, ECLI:NL:PHR:2023:747), HR 30 januari 2024, ECLI:NL:HR:2024:92 en HR 30 januari 2024, ECLI:NL:HR:2024:89. Ik merk op dat de cassatieschriftuur in de onderhavige zaak – anders dan in voornoemde ECLI:NL:HR:2013:BZ3924, ECLI:NL:HR:2023:1212, ECLI:NL:HR:2024:92 en ECLI:NL:HR:2024:89 – niet is ingediend door dezelfde advocaat als door wie de verklaring op de griffie is afgelegd. Uit HR 17 oktober 2023, ECLI:NL:HR:2023:1463 en HR 19 november 2024, ECLI:NL:HR:2024:1644, waarin dat eveneens het geval was en waarin de Hoge Raad zonder meer overging tot de bespreking van de middelen, kan mijns inziens echter worden afgeleid dat die enkele omstandigheid aan de ontvankelijkheid van het cassatieberoep niet in de weg staat.
HR, 01-07-2025, nr. 25/00419 Bv
ECLI:NL:HR:2025:1027
- Instantie
Hoge Raad
- Datum
01-07-2025
- Zaaknummer
25/00419 Bv
- Vakgebied(en)
Strafrecht algemeen (V)
Strafprocesrecht (V)
- Brondocumenten en formele relaties
ECLI:NL:HR:2025:1027, Uitspraak, Hoge Raad, 01‑07‑2025; (Cassatie, Beschikking)
Conclusie: ECLI:NL:PHR:2025:565
ECLI:NL:PHR:2025:565, Conclusie, Hoge Raad (Parket), 20‑05‑2025
Arrest Hoge Raad: ECLI:NL:HR:2025:1027
- Vindplaatsen
Uitspraak 01‑07‑2025
Inhoudsindicatie
Beklag ex art. 552a Sv van verdachte in strafzaak tegen kennisneming en gebruik van geheimhoudersgegevens en verzoek tot vernietiging daarvan i.v.m. verschoningsrecht. Ontbrekend p-v van onderzoek door raadkamer, art. 25.1 Sv. O.g.v. art. 25.1 Sv moet van onderzoek door raadkamer door griffier een p-v worden opgemaakt met daarin zakelijke inhoud van afgelegde verklaringen en wat verder bij dat onderzoek is voorgevallen. Deze bepaling bevat daarnaast voorschriften over inrichting, vaststelling en ondertekening van dat p-v en voeging ervan bij processtukken. P-v ontbreekt bij stukken die aan HR zijn gezonden. Naar aanleiding van verzoek dat raadsman o.g.v. art. 4.3.6.3 van Procesreglement HR heeft gedaan, is bij Rb nadere informatie ingewonnen. O.g.v. die informatie moet worden aangenomen dat geen p-v is opgemaakt. Volgt vernietiging en terugwijzing.
Partij(en)
HOGE RAAD DER NEDERLANDEN
STRAFKAMER
Nummer 25/00419 Bv
Datum 1 juli 2025
BESCHIKKING
op het beroep in cassatie tegen een beschikking van de rechtbank Amsterdam van 28 januari 2025, nummer RK 24/007338, op een klaagschrift als bedoeld in artikel 552a van het Wetboek van Strafvordering, ingediend
door
[klager] ,
geboren in [geboorteplaats] op [geboortedatum] 1944,
hierna: de klager.
1. Procesverloop in cassatie
Het beroep is ingesteld door de klager. Namens deze heeft de advocaat Th.J. Kelder bij schriftuur cassatiemiddelen voorgesteld.
De advocaat-generaal M.E. van Wees heeft geconcludeerd tot vernietiging van de bestreden beschikking en tot terugwijzing van de zaak naar de rechtbank Amsterdam, teneinde op het bestaande klaagschrift opnieuw te worden behandeld en afgedaan.
2. Beoordeling van het eerste cassatiemiddel
2.1
Het cassatiemiddel klaagt dat in strijd met artikel 25 lid 1 van het Wetboek van Strafvordering (hierna: Sv) geen proces-verbaal van het onderzoek door de raadkamer van 13 augustus 2024 is opgemaakt.
2.2
Op grond van artikel 25 lid 1 Sv moet van het onderzoek door de raadkamer door de griffier een proces-verbaal worden opgemaakt met daarin de zakelijke inhoud van de afgelegde verklaringen en wat verder bij dat onderzoek is voorgevallen. Deze bepaling bevat daarnaast voorschriften over de inrichting, vaststelling en ondertekening van dat proces-verbaal en de voeging ervan bij de processtukken.
2.3
Het proces-verbaal waarop het cassatiemiddel doelt, ontbreekt bij de stukken die aan de Hoge Raad zijn gezonden. Naar aanleiding van een verzoek dat de raadsman op grond van artikel 4.3.6.3 van het Procesreglement Hoge Raad der Nederlanden heeft gedaan, is bij de rechtbank nadere informatie ingewonnen. Op grond van die informatie moet worden aangenomen dat geen proces-verbaal is opgemaakt. Het cassatiemiddel slaagt daarom.
3. Beoordeling van het tweede cassatiemiddel
Gelet op de beslissing die hierna volgt, is bespreking van het cassatiemiddel niet nodig.
4. Beslissing
De Hoge Raad:
- vernietigt de beschikking van de rechtbank;
- wijst de zaak terug naar de rechtbank Amsterdam, opdat de zaak opnieuw wordt behandeld en afgedaan.
Deze beschikking is gegeven door de vice-president M.J. Borgers als voorzitter, en de raadsheren T. Kooijmans en F. Posthumus, in bijzijn van de waarnemend griffier E. Schnetz, en uitgesproken ter openbare terechtzitting van 1 juli 2025.
Conclusie 20‑05‑2025
Inhoudsindicatie
Conclusie AG. Beklag ex art. 552a.1 (jo. art. 98/art. 125i) en 552a.2 Sv. In strijd met art. 25.1 Sv is verzuimd een p-v van één van de raadkamerzittingen op te maken. Dit verzuim heeft betrekking op een zo wezenlijke vorm van de raadkamerprocedure dat het nietigheid van het onderzoek en van de naar aanleiding daarvan gegeven beschikking meebrengt. Conclusie strekt tot vernietiging en terugwijzing.
PROCUREUR-GENERAAL
BIJ DE
HOGE RAAD DER NEDERLANDEN
Nummer25/00419 Bv
Zitting 20 mei 2025
CONCLUSIE
M.E. van Wees
In de zaak
[klager] ,
geboren in [geboorteplaats] op [geboortedatum] 1944,
hierna: de klager.
Inleiding
1.1
De rechtbank Amsterdam heeft bij beschikking van 28 januari 2025 het klaagschrift van de klager, dat zich richt tegen de kennisneming dan wel het gebruik van tijdens een doorzoeking vastgelegde gegevens en dat strekt tot de vernietiging daarvan, ongegrond verklaard.
1.2
Het cassatieberoep is ingesteld namens de klager en Th.J. Kelder, advocaat in Rotterdam , heeft twee middelen van cassatie voorgesteld.
De ontvankelijkheid van het cassatieberoep
2.
2.1
Voordat ik aan een bespreking van de middelen toekom, vraagt de ontvankelijkheid van het cassatieberoep de aandacht.
2.2
Tot aan de Hoge Raad gezonden stukken van het geding behoort een door de griffier van de rechtbank Amsterdam en de comparant ondertekende cassatieakte, inhoudende:
“Parketnummer 81-010360-22
RK-nummer 24-007338
Op 04 februari 2025 kwam ter griffie van deze rechtbank, locatie Amsterdam, mr. L.E.G. van der Hut advocaat te ‘s-Gravenhage die verklaarde namens
[klager] ,
geboren op [geboortedatum] 1944 te [plaats]
wonende te [a-straat 1] domicilie kiezende: [b-straat 1]
2.3
Daarnaast is op 18 maart 2025 een door mr. Th.J. Kelder ondertekende cassatieschriftuur aan de Hoge Raad gezonden, voor zover hier relevant inhoudende:
“ [klager] ,
verzoeker tot cassatie van een door de rechtbank te Amsterdam op 28 januari 2025, onder nummer RK 24/007338 gewezen beschikking.
(…)
Deze schriftuur wordt ondertekend en ingediend door mr. Th.J. Kelder, advocaat te Den Haag, die verklaart dat verzoeker hem daartoe bepaaldelijk heeft gevolmachtigd.”
2.4
Ingevolge art. 449 lid 1 Sv wordt cassatie ingesteld door een verklaring af te leggen door degene die het rechtsmiddel aanwendt, op de griffie van het gerecht door of bij hetwelk de beslissing gegeven is. Op grond van art. 450 lid 1 sub a Sv kan het instellen van cassatie ook geschieden door tussenkomst van een advocaat, indien deze verklaart daartoe bepaaldelijk te zijn gevolmachtigd door degene die het rechtsmiddel aanwendt.
2.5
In de onderhavige zaak is kennelijk bedoeld cassatie in te stellen overeenkomstig de wijze als voorgeschreven in art. 450 lid 1 sub a Sv. In afwijking van het in die bepaling genoemde vereiste dat de advocaat verklaart door de verdachte “bepaaldelijk te zijn gevolmachtigd” tot het instellen van cassatie, houdt de onder 2.2 weergegeven akte echter in dat de advocaat heeft verklaard “namens” de verdachte beroep in cassatie in te stellen.
2.6
Nu blijkens het onder 2.3 weergegevene een cassatieschriftuur is ingediend door een advocaat die heeft verklaard daartoe door de verdachte bepaaldelijk te zijn gevolmachtigd en uit die omstandigheid moet worden afgeleid dat aan de door de advocaat op de griffie van de rechtbank afgelegde verklaring de wens van de verdachte ten grondslag heeft gelegen om (op rechtsgeldige wijze) beroep in cassatie te doen instellen,1.hoeft deze onvolkomenheid niet te leiden tot nietontvankelijkverklaring in het cassatieberoep.
Het eerste middel
3.
3.1
Het middel klaagt dat in strijd met art. 25 lid 1 Sv geen proces-verbaal van het onderzoek door de raadkamer op 13 augustus 2024 is opgemaakt.
3.2
Op grond van art. 25 lid 1 Sv moet van het onderzoek door de raadkamer door de griffier een proces-verbaal worden opgemaakt met daarin de zakelijke inhoud van de afgelegde verklaringen en van hetgeen verder bij dat onderzoek is voorgevallen. Dit artikel bevat tevens voorschriften over de inrichting, de vaststelling en de ondertekening van dat proces-verbaal en de voeging ervan bij de processtukken.
3.3
Uit de bestreden beschikking van 28 januari 2025 blijkt dat het klaagschrift van de klager op 13 augustus 2024 in raadkamer is behandeld. Het proces-verbaal van die raadkamerzitting ontbrak bij de aan de Hoge Raad toegezonden stukken. De steller van het middel heeft overeenkomstig art. 4.3.6.3 van het Procesreglement binnen de in art. 447 lid 5 Sv genoemde termijn aan de rolraadsheer verzocht alsnog in het bezit te worden gesteld van een afschrift van dit stuk. Namens de Hoge Raad is bij de rechtbank verzocht het ontbrekende stuk aan de Hoge Raad te doen toekomen of een verklaring op te maken als het stuk niet is opgemaakt of in het ongerede is geraakt. Uit hetgeen daarop door de rechtbank aan de Hoge Raad is bericht, moet worden opgemaakt dat het in het middel bedoelde procesverbaal niet is opgemaakt.
3.4
Het is vaste rechtspraak dat dit verzuim betrekking heeft op een zo wezenlijke vorm van de raadkamerprocedure dat het nietigheid van het onderzoek en van de naar aanleiding daarvan gegeven beschikking meebrengt.2.Ik maak uit de bestreden beschikking op dat deze mede is gewezen naar aanleiding van het onderzoek in raadkamer van 13 augustus 2024. Na de raadkamer van 13 augustus 2024 is bij beschikking van 27 augustus 2024 het onderzoek heropend. Op 17 december 2024 is het klaagschrift verder in raadkamer behandeld, waarna de rechtbank het klaagschrift bij beschikking van 28 januari 2025 ongegrond heeft verklaard. In deze laatste beschikking wordt het onderzoek in raadkamer van 13 augustus 2024 genoemd en wordt het onderzoek van 17 december 2024 aangemerkt als een voortzetting daarvan.
3.5
Naar ik meen, is geen sprake van een bijzonder geval waarin de Hoge Raad de feitenrechter kan verzoeken het ontbrekende stuk alsnog op te maken, zoals zich bijvoorbeeld voordeed in de zaken die leidden tot HR 1 oktober 2024, ECLI:NL:HR:2024:1343 en HR 13 december 2016, ECLI:NL:HR:2016:2838.
3.6
Het middel slaagt.
Het tweede middel
4. Het eerste middel slaagt. Het tweede middel kan om die reden buiten bespreking blijven. Mocht de Hoge Raad daartoe aanleiding zien, dan ben ik bereid aanvullend te concluderen.
Afronding
5.
5.1
Ambtshalve heb ik geen gronden aangetroffen die tot vernietiging van de bestreden beschikking aanleiding behoren te geven.
5.2
Deze conclusie strekt tot vernietiging van de bestreden beschikking en tot terugwijzing van de zaak naar de rechtbank Amsterdam, teneinde op het bestaande klaagschrift opnieuw te worden behandeld en afgedaan.
De Procureur-Generaal
bij de Hoge Raad der Nederlanden
AG
Voetnoten
Voetnoten Conclusie 20‑05‑2025
Vgl. HR 24 januari 2017, ECLI:NL:HR:2017:73 en HR 26 mei 2015, ECLI:NL:HR:2015:1343.