2.5.3 Short selling

Short selling, of een short sale, is geen derivaat. Het is ook geen specifieke overeenkomst maar veeleer een techniek en in die zin een bouwsteen voor het opbouwen van een synthetisch (negatief economisch) belang in een aandeel. Peeters omschrijft het als “een techniek om aandelen niet onder de activa op de balans te plaatsen (long), maar onder de passiva (short).”1 De verkoper verkoopt aandelen die hij niet zelf (volledig, onbeperkt, onvoorwaardelijk) bezit. De mogelijkheid deze techniek toe te passen wordt geschapen door securities lending en repo transacties.2 Dergelijke transacties verschaffen de inlener respectievelijk koper de beschikkingsbevoegdheid over de aandelen. Hij moet soortgelijke aandelen weliswaar op enig moment terugleveren aan de uitlener respectievelijk verkoper, maar de aandelen die hij verkregen heeft kan hij verkopen. Zo bezien bestaat short selling uit een combinatie van twee overeenkomsten, een repo of securities lending overeenkomst gecombineerd met een koopovereenkomst. Wanneer de inlener/koper onder een repo de terug te leveren aandelen op het moment van teruglevering in de markt tegen een lagere prijs kan kopen dan waarvoor hij de aandelen (short) verkocht, maakt hij winst ter grootte van het verschil. Een short seller profiteert dus van een koersdaling van de aandelen. Hij heeft een negatief economisch belang bij de aandelen. Naked, of ongedekte, short selling houdt in dat de short seller aandelen verkoopt die hij niet alleen niet bezit, maar die hij ook niet heeft ingeleend of onder een repo gekocht. Hij kan niet leveren, tenzij hij tijdig (binnen de leveringstermijn) soortgelijke aandelen alsnog koopt, zodat netto geen leveringsverplichting resteert.3 Deze variant is niet toegestaan, op grond van artikel 12 van de Verordening betreffende short selling en bepaalde aspecten van kredietverzuimswaps (EU 236/ 2012). Het effect van een short sale kan overigens ook met een aandelenswap bereikt worden.4