2.6.1 Kwantitatieve informatie

De omvang van het gebruik van synthetische belangen in aandelen is lastig te meten.1 ESMA heeft onderzoek gedaan (een ‘call for evidence’) naar de aard en omvang van empty voting praktijken, maar de uitkomsten van dat onderzoek hebben onvoldoende materiaal opgeleverd om tot verder onderzoek of regelgeving over te gaan.2 Enig beeld geven de cijfers van de Bank for International Settlements (BIS) over het gebruik van enkele vormen van aandelenderivaten, de bouwstenen van synthetische belangen. De BIS houdt statistieken bij van de OTC verhandelde aandelenderivaten. Per eind juni 2016 stond een totaal aan notional amounts aan OTC verhandelde aandelenderivaten uit van USD 6,6 biljoen (USD 6.631 miljard), onderverdeeld in USD 4,094 biljoen aan opties en USD 2,537 biljoen aan forwards en swaps.3 Opmerking verdient dat deze bedragen niet de waarde van de derivaten maar het bedrag van de onderliggende waarden van de derivaten weergeven, waarbij vaak dubbeltellingen voorkomen. De BIS noemt als marktwaarde van de OTC verhandelde aandelenderivaten per eind juni 2016 USD 515 miljard, minder dan een tiende van de notional amounts. De marktwaarde van de derivaten vertegenwoordigt het maximale verlies dat marktdeelnemers zouden lijden als alle wederpartijen te kort zouden schieten in de nakoming van hun verplichtingen en de overeenkomsten op de rapportagedatum tegen marktwaarde zouden worden vervangen.4

Wat betreft securities lending schat de International Securities Lenders Association (ISLA) dat per eind december 2015 de waarde van uitgeleende effecten ruim EUR 1.850 miljard bedroeg, waarvan aandelen 53% uitmaakten en obligaties 47%.5 Uit onderzoek van ESMA blijkt dat per eind 2015 in de EU ongeveer EUR 3.000 miljard effecten beschikbaar waren voor securities lending, waarvan EUR 1.500 miljard aan aandelen. De waarde van de daadwerkelijk uitgeleende effecten bedroeg EUR 500 miljard, waarvan ongeveer een derde aan aandelen.6