HR, 17-04-2018, nr. 16/01293

Verzoeker is door het Gerechtshof Den Bosch d.d. 2 maart 2016 (rolnummer 20-000122-15) veroordeeld voor diefstal in vereniging van accu's uit een vrachtwagen toebehorend aan [A] B.V. Daarbij is verzoeker veroordeeld tot een onvoorwaardelijke gevangenisstraf van 6 weken. Bijgevoegd bij deze cassatieschriftuur als productie 1 is het gewezen arrest in deze zaak.

In onderdeel B.3 van het arrest van het volgende te lezen met betrekking tot de bewijsoverwegingen:

Verzoeker heeft altijd ontkend en ontkent nog steeds het ten laste gelegde feit te hebben gepleegd. Hij heeft ten aanzien van het bepleiten van zijn onschuld verklaart dat hij de in de auto van zijn vriendin aangetroffen accu's bij de reiniging van het industrieterrein in Den Haag voor de deur heeft weggehaald, aangezien mensen daar vaker oud afval neerzetten omdat ze er anders voor moeten betalen (p-v blz. 43).

Naar oordeel van verzoeker gaat het Hof ten onrechte voorbij aan de centrale vraag bij beoordeling van het bewijs, namelijk of de in de auto van de vriendin van verzoeker aangetroffen accu's te herleiden zijn tot de bewuste vrachtwagen van [A] B.V. Daarbij is van belang of op grond van de aangetroffen nummering op de accu's kan worden vastgesteld of deze accu's toebehoren aan voornoemde vrachtwagen. Deze vraag is met name zo van belang, omdat voor het overige wat betreft de gebezigde bewijsmiddelen door het Hof gebruikt onder overwegingen B.2 en B.3 ter onderbouwing van de bewezenverklaring, slechts sprake is van indirect bewijs. Dit laatste zal nader worden uiteengezet onder middel II van deze cassatieschriftuur.

Het Hof benoemd slechts over ‘de overeenstemmende nummers’, geplaatst in de context zoals reeds geciteerd onder overweging twee van deze cassatieschriftuur. Daarbij wordt in zijn geheel voorbij gegaan aan het feit dat juist omtrent deze nummering uitgebreid inhoudelijk verweer gevoerd is door verzoeker ter zitting bij het Hof. Verzoeker bracht daarbij het volgende aan, zoals ook valt te lezen in de aan het arrest aangehechte pleitnota van raadsman van verzoeker, die tijdens die zitting is voorgedragen.

De Politierechter heeft na het pleidooi op de eerste zitting d.d. 2 oktober 2014 in eerste aanleg het voorwaardelijk verzoek tot het horen van getuige [getuige 1] teamleider magazijn Rüttchen Tilburg (Mercedes-dealer) toegewezen, aangezien volgens de Politierechter beantwoording van de centrale vraag of de aangetroffen accu's in de auto van verzoeker te herleiden zijn tot een vrachtauto van [A] noodzakelijk was voor beantwoording van de vragen zoals genoemd in artikel 350 Sv.

Vervolgens is getuige [getuige 1] gehoord ter zitting d.d. 15 januari 2015. Tijdens deze zitting heeft getuige [getuige 1] verklaard en ik citeer;

En:

Mitsdien is verzoeker van oordeel dat zijn verklaring aannemelijk is, althans niet zonder gerede twijfel valt uit te sluiten, dat de in de auto aangetroffen accu' s niet door middel van (het onderhavige) misdrijf in bezit gekomen zijn van verzoeker. De aangetroffen accu's zijn immers niet te herleiden tot de desbetreffende vrachtwagen van [A] B.V., vanwege het specifiek ontbreken van unieke serienummers die toe te schrijven zouden zijn geweest aan de weggenomen accu's afkomstig uit de vrachtwagen toebehorend aan [A] B.V.

Het voornoemde is als zodanig naar voren gebracht voor het Hof. Tevens is het ingenomen standpunt, volgens verzoeker, voldoende duidelijk, door argumenten geschraagd en voorzien van een ondubbelzinnige conclusie naar voren gebracht. Derhalve is voldaan aan de vereisten die van belang zijn in het kader van het scheppen van een responsieplicht voor de rechter bij het afwijken van een uitdrukkelijk onderbouwd standpunt van de verdediging, zoals volgt uit uw uitspraak van 11 november 2006, ECLI:HR:2006:AU9130. Hieruit volgt dat een responsieplicht in het kader van een uitdrukkelijk onderbouwd standpunt tevens geldt voor bewijsverweren, wanneer door verzoeker aan voornoemde eisen is voldaan.

Het Hof is echter volledig voorbij gegaan aan voornoemd uitdrukkelijk ten overstaan van het Hof uiteengezet en onderbouwd standpunt. Verzoeker vind dat de reden daartoe niet, althans onvoldoende, is gemotiveerd, daar door het Hof slechts volstaan wordt met het noemen van de overeenstemmende nummering. Hierbij wordt zelfs niet duidelijk over welke nummering het Hof spreekt, omdat diverse nummers in de bewijsoverwegingen door het Hof genoemd worden. Nogmaals wordt benadrukt dat het daarbij gaat om een essentieel onderdeel van de bewijsvraag. Met name ook omdat voor de overige gebezigde bewijsmiddelen geldt zij slechts op generlei wijze de conclusie kunnen rechtvaardigen dat wettig en overtuigend bewezen kan worden geacht, dat verzoeker het tenlastegelegde feit heeft begaan, althans in ieder geval voldoende gerede twijfel omtrent de bewijsvraag laten bestaan, gelet op het feit dat alle gebezigde bewijsmiddelen berust op indirect bewijs. Dit zal nader worden uiteengezet onder middel II van deze cassatieschriftuur.

Derhalve is de beslissing d.d. 2 maart 2016 niet met voldoende redenen omkleed, althans niet c.q. onvoldoende gemotiveerd en/of onbegrijpelijk en kan volgens verzoeker niet in stand blijven.

In onderdeel B.3 van het arrest van het volgende te lezen met betrekking tot de bewijsoverwegingen:

De gevolgtrekking dit het Hof hier maakt (opgenomen in de laatste zin van voormeld citaat) aan de hand van de daarvoor door het hof gebezigde bewijsmiddelen, kan de verzoeker niet volgen, en wel om de navolgende gronden.

Er is slechts sprake van indirect en/of steunbewijs, waarvan het Hof gebruikt maakt blijkens de bewijsoverwegingen in overwegingen B.2 en B.3 van het onderhavige arrest.

Wat betreft de ‘overeenstemmende nummers’ is hiervoor al een en ander uiteengezet onder middel I van deze cassatieschriftuur. Van belang te benadrukken is dat de gevonden accu's niet zijn te herleiden tot de vrachtwagen van [A] B.V, althans dat er op grond van het aangedragen verweer van verzoeker niet zonder gerede twijfel uit te sluiten dat de accu's toebehoren aan de desbetreffende vrachtwagen van [A] B.V. Derhalve is niet, zoals door het Hof wel aangenomen, vast te stellen dat zij in het bezit waren van de buit van de diefstal.

Verzoeker stelt zich op het standpunt dat ook de overige door het Hof gebezigde bewijsmiddelen onvoldoende zijn om de bewezenverklaring te kunnen dragen. Geen van de gebezigde bewijsmiddelen koppelt verzoeker direct aan accu's toebehorend aan [A] B.V., althans laten op zijn minst voldoende gerede twijfel omtrent de bewijsvraag. Deze indirecte bewijzen zijn in ieder geval onvoldoende om te komen tot een wettige en overtuigende bewezenverklaring.

Het Hof stelt dat de aanwezigheid van verzoeker op het terrein van Bas Volvo Trucks bijdraagt aan de bewezenverklaring, althans dit vormt onderdeel van de gebezigde bewijsmiddelen in B.2. De bewuste vrachtwagen van [A] B.V. stond echter elders in de straat op een parkeerterrein, niet zijnde het terrein van Bas Volvo Trucks. Het Hof is er tevens vanuit gegaan dat de zwarte Golf van de vriendin van verzoeker tegenover het terrein van Bas Volvo Trucks geparkeerd stond. Ook dit is elders in de straat, en niet op het parkeerterrein waar de vrachtwagen van [A] B.V. stond. Het Hof bevestigt daarmee dat zowel de auto, als verzoeker en medeverdachte, niet op het terrein zijn waargenomen waar de vrachtwagen geparkeerd stond. Daarbij is tevens van belang dat het Hof nog overweegt, onder B.2:

Hierbij geeft het Hof aan dat de accu's binnen een tijdspanne van ruim 13 uur weggehaald zijn. Dit terwijl wordt overwogen dat verzoeker en medeverdachte slechts zijn waargenomen omstreeks 00.20 uur op 17 september 2014, en niet op de locatie waar de vrachtwagen van [A] B.V stond, maar op een parkeerterrein elders in de straat. Aan deze bewijsmiddelen, die het Hof bezigt voor de bewezenverklaring, kan naar oordeel van verzoeker geen bewijskracht worden ontleend. Sterker nog, verzoeker en medeverdachten zijn elders gesignaleerd, en de ruime tijdspanne laat op zijn minst gerede twijfel bestaan omtrent de vragen, wanneer, hoe en door wie de accu's van de vrachtwagen zijn meegenomen.

Daarenboven stelt het Hof tevens onder B.3 dat op grond van de gebezigde bewijsmiddelen kan worden gesteld dat verzoeker en medeverdachte korte tijd na de diefstal zijn aangetroffen in de directe omgeving van de diefstal en in bezit waren van de buit van deze diefstal. Deze omstandigheden zijn voor het Hof mede redengevend voor het bewijs, ‘mede vanwege de omstandigheid dat verdachte voor deze omstandigheid geen aannemelijke, die redengevendheid ontzenuwende verklaring heeft gegeven’, ook te vinden onder overweging B.3.

Verzoeker heeft echter wel degelijk een redengevende verklaring gegeven, wat al is uiteengezet onder punt 3 van deze cassatieschriftuur.

Op grond van al het voorgaande kan naar oordeel van verzoeker niet worden vastgesteld dat verzoeker en medeverdachte in het bezit waren van ‘de buit van de diefstal’, zoals door het Hof wordt overwogen. Tevens acht verzoeker het onbegrijpelijk dat het Hof middels gebruik van de gebezigde bewijsmiddelen komt tot een wettige en overtuigende bewezenverklaring van de tenlastegelegde diefstal.

Derhalve is de beslissing d.d. 2 maart 2016 niet met voldoende redenen omkleed, althans het bewezenverklaarde niet kan worden afgeleid uit de gebezigde bewijsmiddelen en/of is niet c.q. onvoldoende gemotiveerd en/of onbegrijpelijk en kan volgens verzoeker niet in stand blijven.

Tijdens de zitting is, middels voornoemde pleitnota, een uitdrukkelijk onderbouwd standpunt ingenomen wat betreft de reden dat verzoeker en medeverdachte op het terrein van Volvo Trucks waren. Tevens werd uitdrukkelijk verweer gevoerd wat betreft het feit dat het onwaarschijnlijk is dat i.c. binnen 10 minuten twee vrachtwagenaccu's gestolen kunnen zijn door verzoeker (en medeverdachte). Hiertoe werd tijdens de zitting het volgende aangevoerd.

Medeverdachte [medeverdachte] verklaard dat hij samen met verzoeker uit de stad kwam en na 00:00 uur samen met hem is vertrokken om naar huis te gaan (p-v blz. 29). Onderweg moest [medeverdachte] plassen en is hij samen met verzoeker het Volvo-terrein op gegaan.

Dit wordt bevestigd door de verklaring van aangever [aangever]. Immers hebben de collega's van aangever [aangever], naar later bleek, verzoeker en [medeverdachte], omstreeks 00.20 uur zien komen aanrijden met een auto, waarna zij over een hek klommen. De collega's van aangever [aangever] — en later ook [aangever] — hebben de twee constant via camerabeelden in de gaten gehouden, maar daarbij hebben zij niet gezien dat er accu's werden ontvreemd. Sterker nog, het is onwaarschijnlijk dat [medeverdachte] en verzoeker binnen een tijdsbestek van ongeveer 10 minuten de accu's hebben kunnen stelen, aangezien verzoeker samen met [medeverdachte] rond 00:00 uur wegging uit de stad en rond 00:20 uur werden gesignaleerd op de camerabeelden en aangever [aangever] hen vervolgens constant op beeld had (p-v blz. 9).

Gelet op het feit dat aan de hand van camerabeelden en getuigenverklaringen door verzoeker een nadrukkelijk onderbouwd standpunt ingenomen wordt, wat zodoende allesbehalve ongegrond is, noopt dit naar oordeel van verzoeker op zijn minst tot een gemotiveerde reactie van het Hof.

Het Hof overweegt slechts dat verzoeker en medeverdachte om 00:20 uur zijn waargenomen, op een andere locatie dan de plaats delict, waarbij het Hof tevens aanneemt dat de accu's in een tijdspanne van 13 uur weggehaald kunnen zijn. Hetgeen al op zijn minst gerede twijfel laat bestaan omtrent de betrokkenheid van verzoeker (en medeverdachte) bij het tenlastegelegde. Met name ook dit in ogenschouw nemende, gaat het Hof naar oordeel van verzoeker ten onrechte ongemotiveerd en in zijn geheel voorbij aan een uitdrukkelijk onderbouwde standpunt van verzoeker. Terwijl dit naar oordeel van verzoeker een wezenlijk onderdeel is van de bewijsvraag.

Derhalve is de beslissing d.d. 2 maart 2016 niet met voldoende redenen omkleed, althans niet c.q. onvoldoende gemotiveerd en/of onbegrijpelijk en kan volgens verzoeker niet in stand blijven.

Den Haag, 9 september 2016

C.P. Zwaanswijk

Advocaat