13.2.2 Contractsoverneming

Om de financier de bevoegdheid te geven om de koopovereenkomst te kunnen ontbinden, kunnen de leverancier en de financier kiezen voor contractsoverneming in plaats van een cessie. Contractsoverneming komt tot stand door middel van een akte tussen de leverancier en de financier strekkende tot de overdracht van een rechtsverhouding.1 Daarnaast is een vormvrije medewerking van de koper vereist.2 De koper kan namelijk alleen met zijn wil gebonden worden aan een nieuwe contractspartij.3 Deze medewerking kan bij de contractsoverneming, maar ook achteraf of bij voorbaat worden verleend.4 Bij een medewerking bij voorbaat dient de wederpartij nog schriftelijk in kennis te worden gesteld van de overneming.5

Door contractsoverneming wordt de financier in plaats van de leverancier partij bij de overeenkomst. De leverancier draagt haar rechtsverhouding met de koper over aan de financier op grond van art. 6:159 BW.6 De rechtsverhouding bestaat uit rechten en verplichtingen van de leverancier die uit de overeenkomst met de koper voortvloeien, daaraan verbonden nevenrechten en -verplichtingen, en overige rechten, verplichtingen en bevoegdheden die de wet en overeenkomst verbinden aan het zijn van partij bij de overgedragen overeenkomst.7 Op deze wijze verkrijgt de financier de vordering op de koper die voortvloeit uit deze overeenkomst. De eigendom onder ontbindende voorwaarde gaat echter niet automatisch mee over, omdat eigendom geen afhankelijk recht is.8 Ook is de voorbehouden eigendom geen recht dat voortvloeit uit de koopovereenkomst of anderszins deel uitmaakt van de rechtsverhouding tussen de leverancier en de koper.9 Evenals bij cessie moet het eigendomsrecht dus afzonderlijk worden overgedragen aan de financier.

Heeft contractsoverneming plaatsgevonden en is de voorbehouden eigendom overgedragen aan de financier, dan bevindt hij zich in dezelfde ‘zekerhedenpositie’ als de leverancier zich bevond vóór de contractsoverneming. De financier heeft immers de voorbehouden eigendom en de wettelijke of contractuele bevoegdheid om de overeenkomst te ontbinden.10 Hij kan zijn eigendomsvoorbehoud uitoefenen indien de koper jegens hem tekortschiet in de voldoening van de koopprijs.11 Heeft de koper al één of meer termijnen betaald, dan rust op de financier de verplichting om dit ongedaan te maken, ongeacht of hij of de leverancier die termijn heeft ontvangen.12 De financier kan hierover een regeling treffen met de leverancier of dit risico verdisconteren in de prijs bij de contractsoverneming.13