Rb. 's-Gravenhage, 12-09-2011, nr. 09/754076-08 en 09/754055-11

1.

hij op een of meer tijdstip(pen) in of omstreeks de periode van 01 augustus 2010 tot en met 14 september 2010 te Den Haag en/of Amsterdam, althans elders in Nederland, tezamen en in vereniging met (een) ander(en), althans alleen

-

een arbeidsovereenkomst en/of

-

een begeleidende brief bij voornoemde arbeidsovereenkomst d.d. 20 augustus 2011,

elk zijnde een geschrift dat bestemd is om tot bewijs van enig feit te dienen, (telkens) valselijk heeft/hebben opgemaakt en/of vervalst en/of laten opmaken/vervalsen, immers heeft/hebben hij, verdachte en/of zijn mededader(s) in voornoemde periode (telkens) valselijk - immers opzettelijk in strijd met de waarheid -

-

in die arbeidsovereenkomst (d.d. 20 augustus 2010) opgenomen/ingevuld en/of laten opnemen/invullen dat hij, verdachte, in dienst was van [consultancy] te 's-Gravenhage en/of een dienstverband had voor de periode van 1 oktober 2010 t/m 30 september 2011 en/of in de functie van projectmanager ICT en/of voor 40 uur per week en/of tegen een brutoloon van 80 euro per uur en/of dat geschrift ondertekend met zijn/hun eigen handtekening(en) en/of zijn/hun eigen para(a)f(en) en/of voorzien van de naam van werkgever [A] en/of dat geschrift ondertekend en/of laten ondertekenen met een handtekening die door moest gaan voor de handtekening van die [A] en/of een paraaf die door moest gaan voor de handtekening van die [A], zulks ter bevestiging van de juistheid van de inhoud van dat geschrift

en/of

-

in die begeleidende brief (d.d. 20 augustus 2010) opgenomen/ingevuld en/of laten opnemen/invullen dat hij, verdachte, van de manager personeelszaken [A] van [consultancy] te 's-Gravenhage een arbeidscontract in tweevoud toegestuurd heeft gekregen en/of hij, verdachte, die exemplaren diende te ondertekenen en paraferen en/of te retourneren en/of dat geschrift ondertekend met een handtekening die door moest gaan voor de handtekening van die [A], zulks ter bevestiging van de juistheid van de inhoud van dat geschrift,

zulks terwijl hij, verdachte en/of zijn mededader(s), in die periode waarop dat/die geschrift(en) betrekking had(den) nimmer een arbeidsovereenkomst heeft/hebben gesloten en/of nimmer een dienstverband, althans het opgegeven dienstverband heeft/hebben gehad bij, althans nimmer de opgegeven (hoeveelheid) werkzaamheden heeft/hebben verricht en/of nimmer het/de opgegeven aantal(len) uren arbeid heeft/hebben verricht en/of niet een brutoloon van 80 euro per uur heeft/hebben verdiend en/of niet in de (gehele) opgegeven periode voornoemde werkzaamheden en/of uren arbeid heeft/hebben verricht voor/via/bij [consultancy] te 's-Gravenhage en/of voornoemde [A] niet, althans niet als manager personeelszaken, werkzaam is bij [consultancy] te 's-Gravenhage,

zulks (telkens) met het oogmerk om dat/die geschrift(en) als echt en onvervalst te gebruiken en/of door (een) ander(en) te doen gebruiken;

art 225 lid 1 Wetboek van Strafrecht

2.

-

een arbeidsovereenkomst en/of

-

een begeleidende brief bij voornoemde arbeidsovereenkomst d.d. 20 augustus 2010,

elk zijnde een geschrift dat bestemd is om tot bewijs van enig feit te dienen,

bestaande dat gebruikmaken hierin dat hij, verdachte en/of zijn mededader(s), (telkens) opzettelijk voornoemd(e) geschrift(en) heeft/hebben ingeleverd en/of afgegeven en/of overgedragen en/of verzonden en/of getoond aan [aangever] Advocaten, (ten einde het (fictieve) dienstverband tussen verdachte en [consultancy] te 's-Gravenhage aan te tonen, zulks ten behoeve van het opheffen van het beslag op zijn, verdachtes huis en/of vervolgens langs die weg tot de verkoop van die woning te kunnen overgaan),

en bestaande die valsheid en/of vervalsing hierin dat, hij, verdachte en/of zijn mededader(s),

-

in die arbeidsovereenkomst (d.d. 20 augustus 2010) opgenomen/ingevuld en/of laten opnemen/invullen dat hij, verdachte, in dienst was van [consultancy] te 's-Gravenhage en/of een dienstverband had voor de periode van 1 oktober 2010 t/m 30 september 2011 en/of in de functie van projectmanager ICT en/of voor 40 uur per week en/of tegen een brutoloon van 80 euro per uur en/of dat geschrift ondertekend met zijn/hun eigen handtekening(en) en/of zijn/hun eigen para(a)f(en) en/of voorzien van de naam van werkgever [A] en/of dat geschrift ondertekend en/of laten ondertekenen met een handtekening die door moest gaan voor de handtekening van die [A] en/of een paraaf die door moest gaan voor de handtekening van die [A], zulks ter bevestiging van de juistheid van de inhoud van dat geschrift

en/of

-

in die begeleidende brief (d.d. 20 augustus 2010) opgenomen/ingevuld en/of laten opnemen/invullen dat hij, verdachte, van de manager personeelszaken [A] van [consultancy] te 's-Gravenhage een arbeidscontract in tweevoud toegestuurd heeft gekregen en/of hij, verdachte, die exemplaren diende te ondertekenen en paraferen en/of te retourneren en/of dat geschrift ondertekend met een handtekening die door moest gaan voor de handtekening van di[A], zulks ter bevestiging van de juistheid van de inhoud van dat geschrift,

zulks terwijl hij, verdachte en/of zijn mededader(s), in die periode waarop dat/die geschrift(en) betrekking had(den) nimmer een dienstverband heeft/hebben gehad bij, althans nimmer de opgegeven (hoeveelheid ) werkzaamheden heeft/hebben verricht en/of nimmer het/de opgegeven aantal(len) uren arbeid heeft/hebben verricht en/of niet een brutoloon van 80 euro per uur heeft/hebben verdiend en/of niet in de (gehele) opgegeven periode voornoemde werkzaamheden en/of uren arbeid heeft/hebben verricht voor/via/bij [consultancy] te 's-Gravenhage en/of voornoemde [A] niet althans niet als manager personeelszaken, werkzaam is bij [consultancy] te 's-Gravenhage;

art 225 lid 2 Wetboek van Strafrecht

3.1

-

het verkorte vonnis, de dagvaarding en de zittingslijsten;

-

de rapportage van de patholoog-anatoom, prof. dr. M.A. Vrede, van 8 maart 1993;

-

lijsten van inbeslaggenomen goederen uit de woning van [X];

-

processen-verbaal van bevindingen;

-

processen-verbaal van verhoor getuigen;

-

processen-verbaal van verhoor verdachte.

In het kader van het vervolgonderzoek zijn diverse rechtshulpverzoeken gedaan.

Op 16 mei 2008 heeft de officier van justitie de Surinaamse autoriteiten verzocht om de verblijfplaats te achterhalen van achttien personen die vermoedelijk als getuige aanvullend dienden te worden gehoord. Uit onderzoek door de Surinaamse autoriteiten is gebleken dat een aantal personen niet meer kon worden achterhaald, dat een aantal personen was overleden en dat een aantal personen inmiddels in Nederland woont.

Op 2 juni 2008 heeft de officier van justitie de Surinaamse autoriteiten verzocht om toezending van aanvullende stukken onder meer betreffende het technisch onderzoek. De Surinaamse autoriteiten hebben hierop geantwoord dat geen aanvullende processen-verbaal of foto's van het technisch onderzoek meer beschikbaar zijn, onder andere doordat brand heeft gewoed in een politievestiging. Ook bleek geen kleding van het slachtoffer, of foto's daarvan, meer beschikbaar.

Op 22 september 2008 heeft de officier van justitie de Surinaamse autoriteiten verzocht om zeven personen te horen, om te berichten of en op welke datum het vonnis tegen verdachte onherroepelijk is geworden en om verstrekking van goederen en ontbrekende stukken van het procesdossier. De Surinaamse autoriteiten hebben hierop geantwoord dat de gevraagde aanvullende stukken en bewijsmiddelen niet meer beschikbaar zijn en dat het vonnis niet meer achterhaald kan worden bij de Griffie Strafzaken in verband met een brand in het gerechtsgebouw op 14 juli 2001.

In juli 2008, november/december 2008 en maart 2009 zijn in Suriname diverse getuigen gehoord door de Surinaamse politie, danwel een Surinaamse rechter-commissaris, in aanwezigheid van de Nederlandse officier van justitie en rechercheurs van de politie Haaglanden. Ook zijn de inmiddels in Nederland woonachtige getuigen gehoord door rechercheurs van politie Haaglanden. Verdachte is op 19 mei 2009 nogmaals door rechercheurs van politie Haaglanden verhoord, waarbij hij onder meer geconfronteerd is met de afgelegde getuigenverklaringen.

Op 28 juni 2010 heeft een pro forma-zitting plaatsgevonden, alwaar de raadsman van verdachte heeft verzocht tot het (nader) horen van negentien getuigen. De rechtbank heeft het verzoek tot het horen van elf getuigen toegewezen, die vervolgens door de rechter-commissaris in Nederland en Suriname zijn gehoord in de maanden augustus tot en met november 2010 en februari 2011. Daarnaast zijn foto's gemaakt van de plaats delict en van een soortgelijke auto als die waarin [X] reed op 5 maart 1993.

3.2

3.2.1

3.2.2

3.2.3

-

Verdachte, [B] en [X] waren in de avond van 5 maart 1993 in de auto van [X] op weg naar restaurant [restaurant] in Paramaribo. [X] zat links voorin op de bestuurdersstoel (het verkeer in Suriname rijdt aan de linkerkant van de weg, maar het betrof een Amerikaans voertuig10), [B] zat naast hem op de passagiersstoel rechts voorin, verdachte zat in het midden van de achterbank tussen de twee voorstoelen in.

-

De auto is tussen 21:45 en 22:00 uur ter hoogte van de [adres 1] tot stilstand gekomen. Aldaar heeft de auto claxonerend stilgestaan, waarbij soms het claxonneren even stopte en vervolgens weer doorging. De bewoners van de [adres], de heer [C] en zijn echtgenote mevrouw [D], zijn daarop naar buiten gegaan en hebben in de auto gekeken wat er aan de hand was. Mevrouw [D] hoorde dat [X] tegen verdachte zei: "haal het wapen nu weg" of woorden van soortgelijke strekking. De man en de vrouw zijn daarop weggerend in de richting van hun woning. [X] is aan de bestuurderszijde uit de auto gestapt, gevolgd door verdachte, eveneens aan de bestuurderszijde. Verdachte had op dat moment een vuistvuurwapen in zijn hand. Verdachte en zijn vader zijn op korte afstand van elkaar naar de achterzijde van de auto gelopen. [X] hield daarbij beide handen omhoog.

-

Achter de auto gekomen stonden verdachte en zijn vader ongeveer anderhalve meter van elkaar af. [X] hield zijn handen met de handpalmen vooruit aan beide zijden van zijn hoofd.

-

Vervolgens zijn met het vuistvuurwapen dat verdachte in zijn hand had twee kogels afgevuurd, die [X] hebben geraakt; één kogel heeft het slachtoffer geraakt achter het rechteroor, de andere in de borst.

-

Verdachte en [B] zijn daarop weggehold van de plaats delict. Verdachte heeft het wapen onderweg weggegooid. Het wapen is niet teruggevonden. Verdachte en [B] zijn in de vroege ochtend van 6 maart 1993 aangehouden in de woning van verdachtes broer [E].

-

Als doodsoorzaak is bij obductie vastgesteld: shock door bloedverlies als gevolg van perforatie van de longen.

De rechtbank merkt hierbij op dat ook de officier van justitie, de raadsman en verdachte uitgaan van deze door de rechtbank vastgestelde feiten.

Wapen van het slachtoffer of van verdachte?

Uit de verklaringen die in 2008 zijn afgelegd door de destijds bij de zaak betrokken officieren van justitie [officier van justitie 1] en [officier van justitie 2]11 blijkt dat in de beoordeling van de strafzaak van 1993/1994 is uitgegaan van het scenario dat verdachte zijn vader had doodgeschoten met een door hemzelf meegenomen vuurwapen. Een belangrijke overweging daarbij was dat [X] volgens getuigen slechts over twee vuurwapens beschikte (een jachtgeweer en een revolver) en dat na zijn dood die twee vuurwapens in zijn woning zijn aangetroffen.12

De rechtbank is van oordeel dat deze conclusie onder de huidige omstandigheden niet kan worden getrokken. De enkele omstandigheid dat het door de getuigen beschreven jachtgeweer en revolver in de woning zijn aangetroffen, sluit niet uit dat [X] over een derde vuurwapen heeft beschikt. Bovendien heeft [E] in juli 2008 tegen de Nederlandse politie verklaard dat zijn vader ook nog een pistool zou hebben gehad.13 Tenslotte is hierbij van belang dat het (onvolledige) strafdossier uit Suriname geen gegevens bevat over het soort wapen waarmee is geschoten en de daarbij gebruikte munitie.

Volgens verdachte14 is tijdens de rit met de auto op enig moment een heftige ruzie ontstaan tussen zijn vader en hem. Zijn vader zou hem gevraagd hebben voor het etentje in restaurant [restaurant] 'een meisje te regelen' hetgeen verdachte niet zou hebben gedaan. [X] zou hierover in woede zijn ontstoken en verdachte verwijten hebben gemaakt, waarop verdachte reageerde door zijn vader verwijten te maken. Tijdens de ruzie zou [X] uit een polstasje, dat hij altijd bij zich had en tussen de voorstoelen in de auto lag, een vuistvuurwapen hebben gepakt en dat dreigend in de richting van verdachte hebben gehouden. Hij zou daarbij tegen verdachte gezegd hebben: "Ik schiet je mars dood". Verdachte zou na heen en weer getrek - waarbij [X] met zijn schouder tegen de claxon werd aangedrukt - dit wapen in handen hebben gekregen. Tijdens de worsteling om het wapen zou [X] verdachte in zijn arm hebben gebeten. [B]15 heeft de verklaring van verdachte bevestigd voor wat betreft (de reden van) de heftige ruzie tussen verdachte en zijn vader, de worsteling tussen hem en de door [X] geuite bedreigingen. Ten aanzien van het wapen heeft zij verklaard dat zij dat niet heeft gezien, omdat zij de hele tijd strak voor zich uit is blijven kijken. Verdachte heeft dit laatste bevestigd in zijn verklaring.

De rechtbank moet vaststellen dat het dossier geen aanknopingspunten bevat die de lezing van verdachte en [B] over (de reden van) de ruzie, de bedreiging van verdachte door [X] en de daarop volgende ontfutseling door verdachte van het wapen, weerspreken.

Ondersteuning voor althans een deel van de verklaring van verdachte kan gevonden worden in de verklaring van de eigenaar van restaurant [restaurant] dat op naam van [familienaam] een tafel voor vier personen was gereserveerd16 en de geneeskundige verklaring van een arts van het Akademisch Ziekenhuis in Paramaribo die op 6 maart 1993 bij verdachte een bijt-/nagelwond in diens rechter onderarm heeft waargenomen.17

Nu bovendien enkele getuigen hebben verklaard dat [X] - zeker in de periode vlak voor 5 maart 1993 - gewoon was een wapen in zijn polstasje bij zich te hebben, en alle getuigen die daarnaar gevraagd zijn, hebben verklaard dat zij verdachte nooit met een wapen hebben gezien, moet de rechtbank het er voor houden dat [X] om het leven is gekomen met zijn eigen wapen.

Ongeluk of opzet?

Verdachte heeft tijdens zijn verhoren in 2008 en 2009 en ter terechtzitting verklaard dat achter de auto wederom een worsteling heeft plaatsgevonden tussen hem en zijn vader. Toen verdachte even weg keek, zou [X] hebben geprobeerd om het vuurwapen uit zijn handen te pakken. Tijdens de worsteling zou het wapen zijn afgegaan en [X] zijn geraakt. Verdachte zou dit tijdens de terechtzitting in 1993 in Suriname ook al hebben verklaard, hetgeen blijkt uit de door de raadsman ter terechtzitting overlegde krantenartikelen over de terechtzitting in oktober 1993.

De rechtbank stelt vast dat in de verklaringen die verdachte direct na het incident op 6, 10 en 11 maart 1993 heeft afgelegd bij de politie niet wordt gesproken over een worsteling waardoor het vuurwapen ongewild zou zijn afgegaan. Verdachte heeft destijds uitgebreid en gedetailleerd verklaard, maar niet over het moment van schieten; op dat moment had hij, naar hij zei, een black-out. Ter terechtzitting heeft verdachte over de reden hiervoor wisselend verklaard, te weten enerzijds dat hij zich tijdens de verhoren bij de politie niet meer kon herinneren wat er precies gebeurd was, en anderzijds dat hij hierover pas wilde verklaren nadat hij op dit punt had kunnen overleggen met een advocaat, omdat hij de politie niet vertrouwde. De rechtbank acht het onwaarschijnlijk dat verdachte, indien daadwerkelijk een worsteling achter de auto zou hebben plaatsgevonden, daarover niet tijdens de eerste verhoren heeft verklaard. Juist dit zou hem immers in belangrijke mate kunnen vrijpleiten van de beschuldiging van moord of doodslag.

Opvallend is voorts dat verdachte - blijkens het krantenbericht - ter terechtzitting van oktober 1993 heeft benadrukt dat hij bij de politieverhoren nog onder de indruk was geweest van het gebeuren en zich bepaalde episodes niet kon herinneren. Ter zitting heeft verdachte, hiermee geconfronteerd, bevestigd dat hij zich inderdaad pas later de worsteling achter de auto is gaan herinneren.

Daarbij komt dat tijdens het onderzoek is gebleken dat de kinderen van de bewoners van [adres 1] eveneens getuige zijn geweest van het incident in 1993. Deze kinderen waren destijds respectievelijk 8 en 10 jaar oud, maar kunnen zich het voorval nog goed herinneren vanwege de indruk die het op hen heeft gemaakt. Uit de verklaringen die zij in 2008 en 2010 hebben afgelegd, blijkt dat zij het hele incident hebben zien gebeuren vanaf het balkon van hun woning, ook nadat hun ouders bij de auto hadden gekeken en naar binnen waren gerend. Op dat moment zagen zij een dikkere, oudere man en een dunnere, jongere man uit de auto stappen en naar de achterzijde van de auto lopen. De oudere man liep met zijn handen op borsthoogte omhoog met de handpalmen naar voren. De jongere man liep achter hem aan. Op een gegeven moment draaide de oudere man zich om en ongeveer vijf meter van de auto vandaan stonden de mannen tegenover elkaar en keken elkaar recht aan zonder elkaar aan te raken. De oudere man maakte een beweging met zijn handen omhoog, alsof hij zichzelf in feite overgaf. De jongere man stond met gestrekte arm op 1 á 1,5 meter afstand tegenover de oudere man en hield in zijn hand een vuistvuurwapen vast, waarmee hij een schot loste in de richting van de oudere man. Beide getuigen hebben geen worsteling gezien.18

De rechtbank acht hun verklaringen betrouwbaar. Het is een unieke, indrukwekkende gebeurtenis, waarvan het aannemelijk is dat zij die zich nog goed zullen kunnen herinneren. De rechtbank ziet geen reden om aan te nemen dat zij in de loop der jaren zijn beïnvloed door hun ouders, omdat de ouders op het moment van het schieten in de woning waren en dit dus niet hebben zien gebeuren. Ook acht de rechtbank het niet aannemelijk dat de kinderen zijn beïnvloed door de televisie-uitzending van Peter R. de Vries, omdat daarin een geheel andere toedracht is getoond dan hoe het incident daadwerkelijk heeft plaatsgevonden (verdachte zou achter het stuur van de auto hebben gezeten en de fatale schoten zouden in de auto door hem zijn afgevuurd). Nu de rechtbank ook overigens geen grond ziet om aan te nemen dat deze verklaringen onbetrouwbaar zijn, betrekt zij deze mede in haar overwegingen omtrent het bewijs.

De onaannemelijkheid dat het vuurwapen tijdens een worsteling is afgegaan, wordt bovendien ondersteund door de verklaring van de patholoog die op 6 maart 1993 de obductie op het lichaam van [X] heeft verricht. Hij is in 2008 door de politie geconfronteerd met het door hem destijds opgemaakte obductieverslag. De patholoog heeft daarop verklaard dat hij het in het obductierapport zou hebben vermeld indien hij aan de schotwond tekenen had waargenomen die erop duiden dat er van dichtbij was geschoten of als op de handen van het slachtoffer kruitresten zouden zijn waargenomen.19 Nu dit niet in het obductieverslag wordt vermeld, gaat de rechtbank ervan uit dat de schotwonden van enige afstand zijn toegebracht.

Derhalve komt de rechtbank tot de conclusie dat er geen worsteling heeft plaatsgevonden tussen verdachte en [X] en dat verdachte opzettelijk op zijn vader heeft geschoten. Verdachte heeft zich dus schuldig gemaakt aan doodslag.

De vraag die vervolgens beantwoord moet worden is of er ook sprake is geweest van voorbedachte raad, dan wel doodslag met het oogmerk van een diefstal.

Voorbedachte raad?

Eerdere moordplannen?

Uit diverse getuigenverklaringen die door de politie in Suriname in 1993 zijn opgenomen, komt naar voren dat verdachte plannen zou hebben gehad om [X] en diens vrouw, [F], te vermoorden omwille van de erfenis. [X] heeft kennisgenomen van die mogelijke plannen van verdachte en daarvan aangifte gedaan bij de politie. Volgens enkele getuigen zou dit ook de reden zijn geweest dat hij de laatste tijd steeds een wapen meenam in zijn polstasje. Ook moet echter worden vastgesteld dat de verklaringen over deze plannen van verdachte te herleiden zijn tot één bron, te weten [E], met wie verdachte een verstoorde relatie had. Volgens [E] was essentieel in de plannen van verdachte dat de dood van zijn vader en diens echtgenote op een ongeluk moest lijken.

Hoe dan ook, de rechtbank kan geen verbinding leggen tussen deze aantijgingen en het neerschieten van [X] door verdachte op 5 maart 1993. De rechtbank gaat er, zoals hierboven overwogen, vanuit dat [X] om het leven is gekomen met zijn eigen vuurwapen. Bovendien is [X] neergeschoten in een omgeving en onder omstandigheden waarbij de kans op ontdekking zeer groot was, terwijl zijn echtgenote op dat moment in Europa verbleef.

Gelegenheid tot beraad?

Moord is doodslag waarbij de dader niet in een opwelling heeft gehandeld, maar als gevolg van een besluit waarover hij zich heeft kunnen beraden. Zoals hierboven overwogen gaat de rechtbank ervan uit dat verdachte tijdens een heftige ruzie door zijn vader is bedreigd met een vuurwapen waarna hij hem dit heeft weten te ontfutselen. Met andere woorden: verdachte was hevig geëmotioneerd - ter zitting verklaarde hij dat de emoties zo hoog opliepen dat hij voor het eerst in zijn leven niet respectvol tegen zijn vader had gesproken - en kreeg in die gemoedstoestand onverwacht een vuurwapen in handen. Hij heeft daarmee toen niet geschoten en het dossier geeft geen aanleiding om aan te nemen dat hij op dat moment de intentie had dit kort daarop te doen. Opvallend is dat [X] vervolgens geen tekenen van paniek vertoonde; hij opende het raam van de auto en sprak rustig tegen de getuige [D], vervolgens opende hij het portier van de auto, stapte uit, holde niet weg, maar liep rustig, zonder hulp te roepen, naar de achterzijde van de auto. Verdachte liep achter hem aan. Dat hij daarbij het vuurwapen op [X] gericht hield, kan begrepen worden als een voorzorg vanwege de daaraan voorafgegane bedreiging en hoeft dus niet te duiden op de intentie [X] om het leven te brengen. Eenmaal achter de auto heeft [X] zijn armen opgeheven ter overgave, een beweging die verdachte reeds in zijn eerste verhoor in Suriname en ter terechtzitting "demonstratief" heeft genoemd; volgens verdachte heeft hij daarbij bovendien tegen hem geroepen: "schiet maar, schiet maar". Meteen daarna heeft verdachte de fatale schoten afgevuurd. Uit dit relaas volgt niet onontkoombaar dat verdachte op [X] heeft geschoten als gevolg van een besluit waarover hij zich heeft kunnen beraden. Heel wel mogelijk is dat hij, toch al hevig geëmotioneerd door wat zeer kort tevoren in de auto was gebeurd, achter de auto in één onafgebroken gemoedsbeweging én het besluit heeft genomen op zijn vader te schieten én daaraan uitvoering heeft gegeven.

De conclusie moet dus zijn dat verdachte dient te worden vrijgesproken van de hem ten laste gelegde moord.

Gekwalificeerde doodslag?

Verdachte en [B] hebben verklaard dat verdachte tijdens de ruzie tussen hem en zijn vader in de auto het polstasje van [X] heeft gepakt en dit naar [B] heeft gegooid. Volgens verdachte heeft hij dit gedaan omdat hij dacht dat daarin mogelijk nog een vuurwapen zou zitten. Vaststaat dat verdachte en [B] na het schietincident van de plaats delict zijn weggerend, waarbij [B] het polstasje heeft meegenomen. Volgens verdachte zag hij pas in de taxi waarmee beiden gevlucht zijn, dat [B] het polstasje bij zich had. Vaststaat ook dat verdachte tijdens de vlucht geld uit het polstasje heeft gehaald en het tasje heeft weggegooid. Na aankomst in het huis van [E], waar diens vrouw [G] en haar moeder [H] aanwezig waren, heeft verdachte dit geld aan [B] gegeven, die het vervolgens aan [G] heeft gegeven. De politie heeft uiteindelijk uit handen van [G] en [H] een grote som geld in verschillende valuta in beslag genomen.20

De rechtbank moet vaststellen dat het dossier geen aanknopingspunten bevat die de lezing van verdachte over de reden waarom hij het polstasje gooide, weerspreekt. Ook ontbreekt bewijs dat verdachte wist dat [B] op het moment van vluchten het tasje meenam. Op grond hiervan kan dus niet worden vastgesteld dat verdachte zijn vader om het leven heeft gebracht met het oogmerk het polstasje te stelen. Verdachte wordt daarom vrijgesproken van de hem subsidiair ten laste gelegde gekwalificeerde doodslag. De rechtbank merkt hierbij wel op dat zijn handelwijze - het geld uit het tasje halen en het tasje vervolgens weggooien - niet verschilt van die van menig tasjesdief.

3.3

3.4

3.4.1

3.4.2

3.4.3

3.5

4.1

4.1.1

4.1.2

4.1.3

-

Schriftelijke aangifte van [aangever];25

-

Bekennende verklaring van verdachte tegenover de politie en ter terechtzitting van 29 augustus 2011.26

4.2

1.

hij op tijdstippen in de periode van 01 augustus 2010 tot en met 14 september 2010 te Den Haag en Amsterdam, tezamen en in vereniging met een ander,

-

een arbeidsovereenkomst en

-

een begeleidende brief bij voornoemde arbeidsovereenkomst d.d. 20 augustus 2011,

elk zijnde een geschrift dat bestemd is om tot bewijs van enig feit te dienen, telkens valselijk heeft opgemaakt en/of vervalst , immers hebben hij, verdachte en zijn mededader in voornoemde periode telkens valselijk - immers opzettelijk in strijd met de waarheid -

-

in die arbeidsovereenkomst (d.d. 20 augustus 2010) opgenomen dat hij, verdachte, in dienst was van [consultancy] te 's-Gravenhage en een dienstverband had voor de periode van 1 oktober 2010 t/m 30 september 2011 en in de functie van projectmanager ICT en voor 40 uur per week en tegen een brutoloon van 80 euro per uur en dat geschrift ondertekend met hun eigen handtekeningen en hun eigen parafen en voorzien van de naam van werkgever [A] en dat geschrift ondertekend met een handtekening die door moest gaan voor de handtekening van die [A] en een paraaf die door moest gaan voor de paraaf van die [A], zulks ter bevestiging van de juistheid van de inhoud van dat geschrift

en

-

in die begeleidende brief (d.d. 20 augustus 2010) opgenomen dat hij, verdachte, van de manager personeelszaken [A] van [consultancy] te 's-Gravenhage een arbeidscontract in tweevoud toegestuurd heeft gekregen en hij, verdachte, die exemplaren diende te ondertekenen en paraferen en te retourneren en dat geschrift ondertekend met een handtekening die door moest gaan voor de handtekening van die [A], zulks ter bevestiging van de juistheid van de inhoud van dat geschrift,

zulks terwijl hij, verdachte en zijn mededader, in die periode waarop die geschriften betrekking hadden nimmer een arbeidsovereenkomst hebben gesloten en nimmer een dienstverband hebben gehad bij [consultancy] te 's-Gravenhage en voornoemde [A] niet werkzaam is bij [consultancy] te 's-Gravenhage,

zulks telkens met het oogmerk om die geschriften als echt en onvervalst te gebruiken.

2.

hij op tijdstippen in de periode van 01 augustus 2010 tot en met 18 januari 2011 te Den Haag en Amsterdam, meerdere malen, telkens opzettelijk gebruik heeft gemaakt van vervalste geschriften, als ware die geschriften echt en onvervalst, te weten:

-

een arbeidsovereenkomst en

-

een begeleidende brief bij voornoemde arbeidsovereenkomst d.d. 20 augustus 2010,

elk zijnde een geschrift dat bestemd is om tot bewijs van enig feit te dienen,

bestaande dat gebruikmaken hierin dat hij, verdachte, telkens opzettelijk voornoemde geschriften heeft ingeleverd bij [aangever] Advocaten, (ten einde het (fictieve) dienstverband tussen verdachte en [consultancy] te 's-Gravenhage aan te tonen, zulks ten behoeve van het opheffen van het beslag op zijn, verdachtes huis en vervolgens langs die weg tot de verkoop van die woning te kunnen overgaan),

en bestaande die vervalsing hierin dat, hij, verdachte

-

in die arbeidsovereenkomst (d.d. 20 augustus 2010) ingevuld dat hij, verdachte, in dienst was van [consultancy] te 's-Gravenhage en een dienstverband had voor de periode van 1 oktober 2010 t/m 30 september 2011 en in de functie van projectmanager ICT en voor 40 uur per week en tegen een brutoloon van 80 euro per uur en dat geschrift ondertekend met hun eigen handtekeningen en hun eigen parafen en voorzien van de naam van werkgever [A] en dat geschrift ondertekend met een handtekening die door moest gaan voor de handtekening van die [A] en een paraaf die door moest gaan voor de paraaf van die [A], zulks ter bevestiging van de juistheid van de inhoud van dat geschrift

en

-

in die begeleidende brief (d.d. 20 augustus 2010) ingevuld dat hij, verdachte, van de manager personeelszake[A] van [consultancy] te 's-Gravenhage een arbeidscontract in tweevoud toegestuurd heeft gekregen en hij, verdachte, die exemplaren diende te ondertekenen en paraferen en te retourneren en dat geschrift ondertekend met een handtekening die door moest gaan voor de handtekening van die [A], zulks ter bevestiging van de juistheid van de inhoud van dat geschrift,

zulks terwijl hij, verdachte, in die periode waarop die geschriften betrekking hadden nimmer een dienstverband heeft gehad bij [consultancy] te 's-Gravenhage en voornoemde [A] niet werkzaam is bij [consultancy] te 's-Gravenhage.

4.3

4.4.

5.1.

5.2.

5.3.

5.3.1

5.3.2

-

47, 57, 225 en 287 van het Wetboek van Strafrecht.

Deze voorschriften zijn toegepast, zoals zij golden ten tijde van het bewezenverklaarde.

1.

Conform ter terechtzitting overgelegd schriftelijk requisitoir.

2.

Conform ter terechtzitting overgelegde pleitnota.

3.

Wanneer hierna wordt verwezen naar doorgenummerde dossierpagina's betreft dit delen van ambtsedige processen-verbaal, als bijlagen opgenomen bij het dossier met nummer PL1503/2008/23468.

4.

Proces-verbaal van 5 maart 1993, 2/SUR93 p. 64-65; Proces-verbaal van 5 maart 1993, 2/SUR93 p. 66-67.

5.

Verklaring van verdachte ter zitting 29 augustus 2011, idem: Proces-verbaal verhoor verdachte [verdachte], 6 maart 1993, 2/SUR93 p. 117-121; Proces-verbaal verhoor verdachte [verdachte], 11 maart 1993, 2/SUR93 p. 132-138; Proces-verbaal van samenvatting studioverhoor [verdachte], 1 mei 2008, 0/OPV p. 100-102; Proces-verbaal van uitwerking verhoor verdachte [verdachte], 13 mei 2008, 1/AD p. 40-52; Proces-verbaal van uitwerking verhoor verdachte [verdachte], 19 mei 2008, 1/AD p. 53-65.

6.

Proces-verbaal verhoor verdachte [B], 6 maart 1993, 2/SUR93 p. 122-124; Proces-verbaal verhoor verdachte [B], 10 maart 1993, 2/SUR93 p. 139-141; Proces-verbaal verhoor getuige door rechter-commissaris, [B], 16 maart 2009; Proces-verbaal verhoor getuige door rechter-commissaris, [B], 27 augustus 2010.

7.

Proces-verbaal verhoor getuige [C], 9 maart 1993, 2/SUR93 p. 104-105; Proces-verbaal verhoor getuige [C], 25 augustus 2008, 1/AD p. 75-77; Proces-verbaal verhoor getuige door rechter-commissaris, [C], 24 februari 2011; Proces-verbaal verhoor getuige [D], 9 maart 1993, 2/SUR93 p. 113-114; Proces-verbaal verhoor getuige [D], 25 augustus 2008, 1/AD p. 78-80; Proces-verbaal verhoor getuige door rechter-commissaris, [D], 29 november 2010.

8.

Proces-verbaal verhoor getuige [O], 2/SUR93 p. 82; Proces-verbaal verhoor getuige [I], 2/SUR93 p. 85; Proces-verbaal verhoor getuige [J], 2/SUR93 p. 88-89.

9.

Obductierapport van prof. dr. M.A. Vrede, patholoog, 8 maart 1993, 2/SUR93 p. 7-8.

10.

Proces-verbaal verhoor getuige [K], 28 november 2008, 3/RHV p. 101.

11.

Proces-verbaal verhoor getuige [officier van justitie 1], 27 november 2008, 3RHV p. 106-107; Proces-verbaal verhoor getuige [officier van justitie 2], 10 juli 2008, 3RHV p. 51-54.

12.

Bijlage in beslaggenomen zaken in de woning (slaapkamer) van het slachtoffer [X], 2/SUR93 p. 90; Bijlage in beslaggenomen zaken in de woning (slaapkamer) van het slachtoffer [X], 2/SUR93 p. 90.

13.

Proces-verbaal verhoor getuige [E], 16 mei 2008, 3/RHV p. 35-36.

14.

Verklaring van verdachte ter zitting 29 augustus 2011, idem: Proces-verbaal verhoor verdachte [verdachte], 6 maart 1993, 2/SUR93 p. 117-121; Proces-verbaal verhoor verdachte [verdachte], 11 maart 1993, 2/SUR93 p. 132-138; Proces-verbaal van samenvatting studioverhoor [verdachte], 1 mei 2008, 0/OPV p. 100-102; Proces-verbaal van uitwerking verhoor verdachte [verdachte], 13 mei 2008, 1/AD p. 40-52; Proces-verbaal van uitwerking verhoor verdachte [verdachte], 19 mei 2008, 1/AD p. 53-65.

15.

Proces-verbaal verhoor verdachte [B], 6 maart 1993, 2/SUR93 p. 122-124; Proces-verbaal verhoor verdachte [B], 10 maart 1993, 2/SUR93 p. 139-141; Proces-verbaal verhoor getuige door rechter-commissaris, [B], 16 maart 2009; Proces-verbaal verhoor getuige door rechter-commissaris, [B], 27 augustus 2010.

16.

Proces-verbaal van 11 maart 1993, opgesteld door [M], 2/SUR92 p. 81

17.

Geneeskundige verklaring drs. [N] van 6 maart 1993, 2/SUR93 p. 63.

18.

Proces-verbaal verhoor getuige [C], 25 augustus 2008, 1/AD p. 81-83; Proces-verbaal verhoor getuige door rechter-commissaris, [C], 28 september 2010; Proces-verbaal verhoor getuige [C], 25 augustus 2008, 1/AD p. 84-86; Proces-verbaal verhoor getuige door rechter-commissaris, [C], 29 november 2010.

19.

Proces-verbaal verhoor getuige prof. dr. M.A. Vrede, 9 juli 2008, 3/RHV p. 55-56.

20.

Bijlage in beslaggenomen zaken (gelden) uit handen van de helers [H] en [G], 2/SUR93 p. 145.

21.

Conform ter terechtzitting overgelegde pleitnota.

22.

Conform ter terechtzitting overgelegd schriftelijk requisitoir.

23.

Conform ter terechtzitting overgelegd schriftelijk requisitoir.

24.

Conform ter terechtzitting overgelegde pleitnota.

25.

Schriftelijke aangifte van [aangever] van 21 januari 2011, als bijlage gevoegd bij het proces-verbaal met nummer PL15J1/2008/249, p. 10-24 als bijlage gevoegd bij het proces-verbaal met nummer 2011043659.

26.

Proces-verbaal verhoor verdachte [verdachte], 18 juli 2011, p. 54-59 als bijlage gevoegd bij het proces-verbaal met nummer 2011043659 en de eigen verklaring verdachte ter terechtzitting 29 augustus 2011.