Rb. Noord-Nederland, 05-06-2013, nr. C/17/122057 / HA ZA 12-287

Het verdere verloop van de procedure blijkt uit:

Ten slotte is wederom vonnis bepaald.

In haar tussenvonnis van 2 november 2016 heeft de rechtbank De Roos tot deskundige benoemd en aan hem de volgende vragen voorgelegd:

De Roos heeft daarover gerapporteerd, nadat de deskundigen Van der Zee en Schuijt de rechtbank ingevolge het tussenvonnis van 6 januari 2016 en het herstelvonnis van 3 februari 2016 hadden geïnformeerd over de aan het schip verrichte herstelwerkzaamheden.

Partijen hebben alvorens werd begonnen met de herstelwerkzaamheden afspraken gemaakt ten aanzien van de uitvoering daarvan. Bij e-mailbericht van 5 juli 2016 heeft Privateer aan [eiser] het volgende - voor zover van belang - geschreven:

"Letzte Woche habben wir Ihr Schiff aus das Wasser genomen und auf verschiedene Weise gewichtet.

Wir haben die Messungen und das Modell des Rumpfes mit einem Computerprogramm berechnet.

Wir haben auch in das Modell, um Ihre eigene Aufgabe eingearbeitet. (…)

Der Schwerpunkt des Schiffes befindet sich direkt hinter dem Dieseltank in dem Maschinenraum.

Wir suchten nach Möglichkeiten, um das Schwerpunkt zu enderen. und/oder hinteren das Lagerkapazität (nach oben gerichtete Kraft) zu reduzieren.

Das Modell und unsere engineer zeigt, dass es am besten ist, die Wassertanks zu bewegen. Technisch ist es möglich, um den Raum in die bade-Plattform dafür verwenden.

Unsere vorschlage is, dass wir zwei Kunststoftanks machen, und in die badeplattform platzen. Wir denkendas wir 350-400 ltr wasser pro tank machen kunnen.

Die vorste zwei Wassertanks werden dan nicht mehr gebraucht.

Wir wollen den Raum zwischen den Kunststofftanks und dem Rumpf (circa 5 cm.) isolieren, Dies um die Warscheinlichkeit von Frost so klein wie möglich zu machen. In der Mitte der Badeplattform wollen wir eine Luke (wasserdicht) machen, damit das Heckstrallrudder zugänglich bleibt.

Das Modell zeigt, dass mit diese Änderung das schiff besser zu trimmen ist…

Wenn Sie oke sind dann wollen wir einem Praxistest mit einem losen Tank auf der Badeplattform tun.

Dan wissen wir genau im Praktik wie das schif beweegt und ob wir eine gute Lösung haben.

Wenn das klappt, dann brauchen wir einige Zeit um die arbeit zu machen. (…).

Vielleicht ist es auch ein Möglichkeit das wir bald zusammen kommen und reden uber ein complete losung?"

Op 6 juli 2016 heeft [eiser] per e-mailbericht aan Privateer het volgende - voor zover van belang - geschreven:

"danke für Ihre Information.

Sie wollen einen Praxistest mit einem losen Tank auf der Badeplattform machen, hiermit bin ich einverstanden, gibt es hier schone ein Ergebnis?"

Vervolgens heeft Privateer bij e-mailbericht van 6 juli 2016 aan [eiser] het volgende - voor zover van belang - geschreven:

"Wir haben noch keine Ergebnisse aus der Praxis. Bisher haben wir mehrere Möglichkeiten in den Computer ausprobiert. Das Modell in den Computer zeigt, die Auswirkungen der Wassertanks in der Badeplattform: 7.4 cm wird das Schiff im Heck runter gehen. Die gibt also die Möglichkeit, um den negativen Bug trimm, zu entfernen (…)"

[eiser] heeft bij e-mailbericht van 8 juli 2016 onder meer het volgende aan Privateer geschreven:

"Bitte berücksichtigen Sie bei Ihren Berechnungen folgenden Umstand:

Sie wissen, daß das Boot auch in der Wintersaison genutz wird und es in dieser Zeit keine Möglichkeit gibt, Wasser nachzutanken.

Unsere Erfahrungen sind, daß für diese Zeit bei sehr sparsamen Gebrauch mindestens 1200 L benötigt werden, das bedeutet selbst wenn Sie 700-800 L in der Badeplattform platzieren, die vorderen Tanks weiterhin mit benutzt werden müssten.

Außerdem ist in der Badeplattform auch noch der Bleiballast untergebracht."

Op 8 juli 2016 heeft Privateer in reactie op het bericht van 8 juli 2016 van [eiser] aan hem onder meer het volgende geschreven:

"Für Ihre Information: Wenn wir die Tanks im Badeplatform machen, bleibt die totale Wasserkapazität das Gleiche."

Op 12 juli 2016 heeft Privateer [eiser] onder meer het volgende geschreven:

"Wir haben geprüft ob die Computermodelle mit den Wirklichkeit treffen. Das sieht alles gut aus und wir denken dass wir ein gute Lösung haben."

Bij e-mailbericht van 13 juli 2016 heeft [eiser] aan Privateer het volgende - voor zover van belang - geschreven:

"Bezüglich Ihrem Lösungsvorschlag, was die Schräglage des Schiffes betrifft, bitte ich vorerst unseren Sachverständigen [naam] zu kontaktieren."

Op 10 juli 2016 heeft Privateer een update van de werkzaamheden aan het schip gegeven. In haar bericht heeft zij het volgende - voor zover van belang - geschreven:

"Door een tweede drinkwaterpomp te plaatsen kan de eigenaar kiezen uit welke tanks hij water haalt. standaard zijn de voorste tanks dicht, echter door een afsluiter te openen wordt het systeem aan elkaar gekoppeld. De ontluchtingsslangen zijn al geplaatst. In het expertise rapport wordt nog gesproken over een waterslang/wierfilter bij de Victron lader. (genoemd punt 90) Dit is geen waterslang maar een gewapende onluchtingsslang en de wierfilters zijn geurfilters (welke door de eigenaar zijn afgekoppeld!)"

Van der Zee en Schuijt hebben met hun rapport van 14 februari 2017 de rechtbank en partijen geïnformeerd over hun bevindingen ten aanzien van de punten, zoals genoemd in overweging 2.18 van het tussenvonnis van 6 januari 2016 en overweging 3.3. van het herstelvonnis van 3 februari 2018. Zij hebben per herstelpunt een omschrijving gegeven en hebben vervolgens het resultaat bij oplevering omschreven en zich daarmee akkoord verklaard. Voor zover van belang hebben zij nog het volgende gerapporteerd:

"Punt 7: Daar waar het vaartuig eerst voorover lag ligt dit thans enigszins achterover. Door twee extra watertanks in het zwemplateau in te bouwen kan er meer gewicht achter het zwaartepunt worden gebracht. De tanks zijn voorzien van een aparte tankinhoudmeter en hydrofoor. De voorste tanks, hoofdveroorzaker van de voorover ligging van het vaartuig, is nu voorzien van een afsluiter zodat de tank nog kan worden gebruikt voor extra watercapaciteit.

(…)

Vanwege de locatie nabij het zwaartepunt heeft de inhoud van de dieseltanks relatief weinig invloed op ligging van het schip.

Met de inbouw van de achterste tank en mogelijkheid voor gebruik van de voorste tank is naar het oordeel van de deskundigen het maximaal haalbare gerealiseerd met betrekking tot de ligging van het vaartuig. Hierbij dient te worden opgemerkt dat de ligging ook beïnvloed wordt door de hoeveelheid en locatie van proviand en inboedel.

(…)

CONCLUSIE

Resumerend kan worden vastgesteld dat de punten uit het herstelvonnis met vakmanschap en met goedkeuring door ondergetekenden zijn uitgevoerd. Naar het oordeel van de deskundigen zijn bij een aantal punten het maximaal haalbare resultaat behaald.

Privateer heeft de aangebrachte wijzigingen aan het vaartuig (met name betreffende punt 7) verwoord in een aanvullend boordboek. Bij de overdracht van het vaartuig zal [eiser] een uitgebreide instructie krijgen over de wijze van gebruik van deze aanpassingen.

(…)

Naar aanleiding van de ingediende punten en opmerkingen kan het navolgende worden opgemerkt:

De opmerking "Maximaal haalbare" is niet bedoeld als een voorbehoud c.q. een onvolkomenheid maar dient gelezen te worden als een toelichting.

- ligging vaartuig

Bij de opmerking "het maximaal haalbare is gerealiseerd" wordt bedoeld dat dit punt correct en naar tevredenheid van ondergetekenden zijn uitgevoerd. Het vaartuig ligt nu volgens de wens van de heer [eiser] enigszins achterover daar het eerst voorover lag. Een vaartuig zal nooit geheel gelijk lastig liggen, m.b.v. de extra tanks kan er naar gelieve getrimd worden.

- interieur

"Maximaal haalbare" bij het herstellen van beschadigingen in het interieur; enig kleurverschil bij een dergelijk herstel zal altijd optreden.

Een dergelijk kleurverschil treedt ook op bij punt 75 waar de teakhouten frame is aangepast nu zijn deze symmetrisch gemonteerd. Het optredende kleurverschil is inherent aan de wijze van herstel.

- tanks in het achterschip

Het spreekt voor zich dat bij het plaatsen van de extra tanks extra opslagcapaciteit is verkregen.

- windscherm

Betreffende punt 87 hebben de deskundigen dit als volgt omschreven:

"De voor- en zijschermen zijn volledig wegklapbaar. Dit is tijdens de inspectie door Privateer gedemonstreerd."

Ondanks het feit dat dit een gebruikelijke en gangbare constructie is kan niet voorbij gegaan worden aan het feit dat de panelen niet afzonderlijk wegklapbaar zijn. De opmerkingen hierover van de heer [eiser] is derhalve terecht.

De overige opmerkingen nemen de deskundigen ter kennisgeving aan en/of zijn, waar nodig, in het bericht verwerkt.

Het is juist dat door het inkorten van de ankerketting 1 meter korter is geworden, de deskundigen zien dit niet als een waarde / gebruiks vermindering."

De Roos heeft op 15 december 2016 een technisch onderzoek op het vaartuig en op de aanwezige documenten uitgevoerd. In zijn rapport van 16 november 2017 heeft De Roos geconcludeerd dat het schip met betrekking tot de mogelijkheid om te lenzen en ten aanzien van de constructie van de kimkielen voldoet aan de geldende CE-vereisten. Voor zover van belang heeft De Roos nog het volgende geschreven:

"Tijdens de beoordeling hebben we geen verklaring van overeenstemming gezien. Wel het certificaat maar in principe moet er voor een volledige CE markering ook een verklaring van overeenstemming zijn die door de Privateer getekend moet zijn.

(…)

Antwoord op van Hommerson advocatuur (…):

De correcte en getekende documenten moeten aanwezig zijn. Op dit punt wijkt men af van de eisen uit de richtlijn pleziervaartuigen.

(…)

Conclusie

Het vaartuig voldoet aan de minimale eisen voor de Richtlijn pleziervaartuigen en daarmee is de CE markering terecht aangebracht.

Niet alle documenten konden gecontroleerd worden. Het is nodig om nog te controleren of deze allemaal correct zijn opgemaakt en met elkaar in overeenstemming zijn.

Antwoord op van Hommerson advocatuur (…):

De richtlijn pleziervaartuigen gaat uit van minimale wettelijke vereisten er is geen manier om verder te meten en aan te tonen in hoeverre het vaartuig beter en slechter is als een ander vaartuig. Wel staat vast dat het vaartuig ruim aan de minimale vereisten voldoet."

In een e-mailbericht van 19 december 2017 heeft Van der Zee aan Hommersom het volgende - voor zover van belang - geschreven:

"Uit het uitvoerige overleg vandaag met de heer [eiser] blijkt dat hij nog steeds zeer ontevreden is met de oplossing voor de ligging van het vaartuig. Het vaartuig ligt volgens [eiser] veel dieper dan voorheen waardoor de uitlaat nu onder de waterlijn uitkomt.

Zoals omschreven in het deskundigen bericht:

"Punt 7: Daar waar het vaartuig eerst voorover lag ligt dit thans enigszins achterover. Door twee extra watertanks in het zwemplateau in te bouwen kan er meer gewicht achter het zwaartepunt worden gebracht. De tanks zijn voorzien van een aparte tankinhoudmeter en hydrofoor. De voorste tank, hoofdveroorzaker van de voorover ligging van het vaartuig) is nu voorzien van een afsluiter zodat de tank nog kan worden gebruikt voor extra watercapaciteit en om vaartuig desgewenst te trimmen."

Echter, volgens de heer [eiser] is deze oplossing deels niet goed uitgevoerd. De voorste tank, die af te sluiten zou zijn met een afsluiter, kan volgens [eiser] nog steeds via de stuurboord wingtank vollopen. Met andere woorden; de bakboord wingtank is voorzien van een afsluiter waarmee de verbinding met de voorste tank kan worden afgesloten. Een dergelijke afsluiter zou echter ontbreken aan de stuurboordzijde waardoor de stuurboord wingtank nog steeds een open verbinding heeft met de voorste tank.

Indien dit correct is dan zou dat kunnen betekenen dat de oplossing inderdaad maar deels is uitgevoerd en dient er nog een afsluiter geplaatst te worden tussen de stuurboord wingtank en de voorste tank.

(…). Het is dan ook niet geheel duidelijk of [eiser] alles wel goed heeft begrepen ten aanzien van de veranderingen aan boord. Te meer omdat de situatie door ons is getest met diverse tankinhouden en er toen, naar ons oordeel, wel een positief resultaat was ten aanzien van de ligging. Privateer zou hier meer duidelijkheid in moeten kunnen geven.

Echter, indien het verhaal van [eiser] klopt dan kan de voorste tank dus niet geheel worden afgesloten en zal dan inderdaad zorgen voor een extra inzinking terwijl dit niet zo was bedoeld.

Daarnaast gaf [eiser] aan er nog steeds van overtuigd te zijn dat er extra ballast in het achterschip is aangebracht hetgeen geen onderdeel uit heeft gemaakt van de afgesproken oplossing voor de ligging. Sterker, dit is door mij indertijd met klem afgewezen. Privateer zou ook deze vraag moeten kunnen beantwoorden."

Bij e-mailbericht van 22 december 2017 heeft de heer [werknemer gedaagde] , werkzaam bij Privateer , het volgende - voor zover van belang - aan de gemachtigde van [eiser] geschreven:

"Via onze advocate ontvingen wij uw bericht, inhoudende een email van de heer van der Zee met een verzoek om informatie.

Daar er sprake is van een soort van tegenstelling in de berichtgeving, onderschrijven we de zienswijze van de heer van der Zee dat het best wel mogelijk is dat de heer [eiser] niet alle veranderingen aan boord (goed) heeft begrepen.

De tegenstelling in de berichtgeving bestaat eruit, dat naar veronderstelling van de heer [eiser] de voorste watertank via de stuurboord wingtank nog vol kan lopen en dat naar het gevoel van de heer [eiser] het schip achter dieper ligt. (achterover) Als de voorste watertank vol zit, al dan niet door het overlopen, dan zijn we weer bij de oude situatie en zou het schip voorover moeten liggen. Het komt ons voor dat de beschreven situatie, van het achteroverliggen, cq. achter dieper liggen de situatie is waarbij de watertanks in het zwemplateau (achter) vol zijn en de watertanks voor leeg zijn. (dus geen overloop vanuit de wingtanks).

Ondanks uw weinig verheffende proza aangaande directe communicatie zullen wij - geheel onverplicht en alleen om [eiser] tegemoet te komen - in het nieuwe jaar rechtstreeks telefonisch dan wel via email contact opnemen met de heer [eiser] en trachten de heer [eiser] het gebruik van de twee drinkwatersystemen uit te leggen. Dit eventueel middels het vullen van de watertanks en hiermede de stelling aangaande de afsluiter(s) te testen. (…). In eerste instantie zullen wij dit via email met technische uitleg doen. In het voorjaar als het schip weer met water getankt kan worden kunnen wij de verschillende situaties met het water-vullen langslopen."

[eiser] heeft Privateer bij brief van 28 december 2017 medegedeeld dat zij nog steeds in gebreke is en toerekenbaar tekort schiet ten aanzien van de drinkwatertanks en de CE-documentatie.

In een e-mailbericht van 3 januari 2018 heeft de gemachtigde van Privateer aan de gemachtigde van [eiser] het volgende - voor zover van belang - medegedeeld:

"Het door cliënte rechtstreeks aan u verzonden bericht van 22 december 2017 is kennelijk door u verkeerd begrepen. U doet op basis van dit bericht in ieder geval een aantal onjuiste aannames.

In het bericht wordt door cliënte geenszins erkend dat er een mogelijkheid bestaat dat de afsluiter zou ontbreken.

Cliënte heeft enkel opmerkingen gemaakt over het gebruik en eventuele nadere uitleg hierover.

Ook wordt door u aangenomen dat er door cliënte geen technische documentatie zou zijn opgemaakt. Dit is wel degelijk gedaan, met de experts doorgenomen en aan uw cliënt overhandigd. Ik verwijs u hiervoor naar uw cliënt. Dit is overigens ook terug te vinden in de rapportage van de heren Van der Zee en Schuijt.

Ook is niet juist dat er, bij de uitvoering van de werkzaamheden, extra ballast is aangebracht.

De reeds aanwezige ballast is door cliënte benut. Ook dit is in overleg met de deskundigen gedaan, waarna hun goedkeuring is gevolgd.

Ook nu is er van enig tekortschieten aan de zijde van cliënte geen sprake."

Reactie [eiser] op rapporten

[eiser] heeft in zijn conclusie na deskundigenbericht - samengevat - ten aanzien van het rapport van Van der Zee en Schuijt gesteld dat Privateer niet aan al haar verplichtingen heeft voldaan. Volgens [eiser] is Privateer de tussen hen gemaakte afspraak om afzonderlijk wegklapbare ramen en de afspraak om een luik te maken om de toegang tot de hekschroef en de inhoudsmeter te vergemakkelijken, niet nagekomen. Verder bestaat er nog steeds een kleurverschil met betrekking tot de toegangsdeur naar de stuurhut en ligt het schip nog steeds niet waterpas. Door de plaatsing van de watertanks in het zwemplateau is het schip dieper dan voorheen in het water komen te liggen, waardoor de uitlaat onder de waterlijn komt. Verder loopt de voorste watertank nog steeds via de stuurboord wingtank vol, omdat de afsluiter daarvoor ontbreekt. Ten aanzien van het rapport van De Roos heeft [eiser] gesteld dat het weinig technisch diepgaand is en dat daaruit blijkt dat Privateer haar verplichtingen jegens hem niet is nagekomen door het ontbreken van de wettelijk voorgeschreven verklaring van overeenstemming. Met betrekking tot de gebreken die [eiser] zelf heeft verholpen, heeft [eiser] gesteld dat de kosten daarvan voor rekening van Privateer dienen te komen, omdat vaststaat dat Privateer ten aanzien van deze punten toerekenbaar tekort is geschoten. [eiser] heeft de rechtbank daarbij verzocht aansluiting te zoeken bij de door de deskundigen Van der Zee en Schuijt in hun rapport van 23 mei 2014 genoemde herstelkosten.

In zijn antwoordconclusie na deskundigenbericht heeft [eiser] aangevoerd dat Privateer de CE-documentatie en de documentatie aangaande de ballasttanks en de manier van trimmen niet aan hem heeft overgelegd. Verder heeft [eiser] aangevoerd dat er ten onrechte extra ballast in het achterschip is aangebracht. [eiser] heeft tot slot zijn eis uitgebreid door te vragen Privateer , op straffe van een dwangsom, te verplichten hem adequaat schriftelijk een instructie te verschaffen over hoe hij het trimsysteem met de diverse tanks moet gebruiken.

Reactie Privateer op rapporten

Privateer heeft in haar conclusie na deskundigenbericht - samengevat - ten aanzien van het rapport van Van der Zee en Schuijt gesteld dat Privateer met het uitvoeren van de herstelwerkzaamheden volgens de deskundigen aan haar verplichtingen uit hoofde van de overeenkomst jegens [eiser] heeft voldaan en dat de vorderingen van [eiser] moeten worden afgewezen. Volgens Privateer is van verzuim geen sprake geweest, omdat zij steeds bereid is geweest eventueel noodzakelijk herstel te doen, maar daartoe nu pas in de gelegenheid is gesteld. Van een ontbinding van de overeenkomst dan wel een vermindering van de koopprijs kan dan ook geen sprake zijn. Ten aanzien van het rapport van De Roos heeft Privateer gesteld dat hieruit volgt dat het schip voldoet aan de vigerende CE-normen en dat er van een gebrek geen sprake is. Ten aanzien van de verklaring van overeenstemming heeft Privateer gesteld dat zij deze bij aflevering van het schip aan [eiser] heeft meegegeven en dat daarin wordt bevestigd dat het schip voldoet aan de betreffende Europese richtlijn. Voorts heeft Privateer aangevoerd dat het technisch dossier van het schip zich ten tijde van de keuring op het vaartuig bevond.

In haar antwoordconclusie na deskundigenbericht heeft Privateer bezwaar gemaakt tegen de eiswijziging dan wel vermeerdering van eis. [eiser] heeft, aldus Privateer , niet aangegeven welke vordering zij op haar heeft en heeft nagelaten een deugdelijke onderbouwing te geven. Ten aanzien van de ligging van het schip heeft Privateer gesteld dat de uitgevoerde oplossing in overleg met partijen en deskundigen tot stand is gekomen, dat het schip na uitvoering van de werkzaamheden is getest en dat de deskundigen het schip op dit punt hebben geaccordeerd. Privateer heeft betwist dat afzonderlijk wegklapbare ramen zijn overeengekomen, dat een luik ontbreekt en dat dit als herstelpunt is aangemerkt. Dat er nog sprake is van kleurverschil met betrekking tot de toegangsdeur naar de stuurhut kan niet worden voorkomen bij herstelwerkzaamheden, aldus Privateer . Uit het rapport van De Roos volgt volgens Privateer dat zij aan al haar verplichtingen jegens [eiser] heeft voldaan, dat het schip voldoet aan de CE-wetgeving en dat zij de juiste documentatie bij het schip heeft geleverd. Verder heeft Privateer betwist dat zij, met uitzondering van de punten 6 en 15, gehouden is tot vergoeding van de kosten voor de overige door [eiser] zelf herstelde gebreken. Volgens Privateer heeft de rechtbank eerder overwogen dat niet gebleken is dat zij (geheel) onwillig zou zijn geweest om gebreken te herstellen en is zij eerst na vaststelling van de gebreken door de deskundigen daartoe in de gelegenheid gesteld. Van een toerekenbare tekortkoming is, aldus Privateer , geen sprake. Verder heeft Privateer in dit verband gesteld dat een onderbouwing voor de gemaakte kosten ontbreekt en dat het rapport van 23 mei 2014 van Van der Zee en Schuijt daarvoor niet kan worden gebruikt.

In de antwoordconclusie (in reactie op de vermeerdering van eis) heeft Privateer aangevoerd dat de vermeerdering van eis moet worden afgewezen wegens strijd met de goede procesorde. Er heeft al een comparitie plaatsgevonden, er zijn deskundigenberichten ingediend en er zijn meerdere aktes en conclusies gewisseld. Voor zover de eisvermeerdering wordt toegewezen, heeft Privateer gesteld dat zij aan haar verplichtingen jegens [eiser] heeft voldaan, dat de uitgevoerde herstelwerkzaamheden door de deskundigen akkoord zijn bevonden en dat zij geen extra ballast heeft aangebracht. Tot slot heeft Privateer aangevoerd dat zij de CE-documentatie aan [eiser] heeft overhandigd en dat [eiser] niet heeft gereageerd op haar aanbod om een nadere toelichting te geven.

Eiswijzigingen

[eiser] heeft zijn eis op een aantal punten gewijzigd en vermeerderd. Het gaat hierbij in het bijzonder om de vordering tot veroordeling van Privateer in de kosten ter zake van het maken van een luik om de toegang tot de hekschroef en de inhoudsmeter te vergemakkelijken, de vordering tot veroordeling van Privateer in de kosten vanwege het laten beoordelen van gebreken aan de tanks, het vaststellen van de extra ballast in het achterschip en de kosten van het herstel daarvan en de vordering tot veroordeling van Privateer in de kosten van Van der Zee, die eveneens als partijdeskundige voor [eiser] heeft opgetreden. Verder heeft [eiser] zijn eis vermeerderd met zijn vordering tot verplichting van Privateer - op straffe van een dwangsom - hem schriftelijk te informeren over het gebruik van het trimsysteem met de diverse tanks.

Onder verwijzing naar rechtsoverweging 2.9 in het tussenvonnis van 13 april 2016 en gezien de bezwaren van Privateer is de rechtbank van oordeel dat deze eiswijzigingen in strijd zijn met de eisen van een goede procesorde. Naar het oordeel van de rechtbank heeft [eiser] zijn eis in een te laat stadium gewijzigd door pas na 5,5 jaar procederen en nadat er diverse deskundigenrapporten, conclusies en aktes in het geding zijn gebracht zijn eis te wijzigen. Het toestaan van deze eisvermeerderingen zou tot een onredelijke vertraging van het geding en tot een onredelijke bemoeilijking van de verdediging leiden. Privateer heeft haar verweer immers gebaseerd op de aanvankelijke vorderingen van [eiser] . Gelet op het voorgaande laat de rechtbank deze eisvermeerderingen dan ook buiten beschouwing.

CE-documentatie

De rechtbank laat eveneens de stellingen van [eiser] ter zake van de CE-documentatie en de verklaring van overeenstemming buiten beschouwing. Naast het feit dat de CE-documentatie en bedoelde verklaring niet eerder dan naar aanleiding van het rapport van De Roos voor [eiser] een punt zijn geworden en deze punten geen onderdeel uitmaakten van de vastgestelde gebreken die Privateer diende te herstellen en waarover de deskundigen zich moesten uitlaten, vormt het al dan niet aanwezig zijn van deze documentatie en de verklaring - partijen verschillen hierover van mening - naar het oordeel van de rechtbank geen gebrek dat aan het normale gebruik van het schip in de weg staat dan wel kán staan. De rechtbank verwijst in dit verband naar rechtsoverwegingen 2.15 en 2.18 in haar tussenvonnis van 6 januari 2016, waarin zij heeft bepaald dat Privateer naast de gebreken die aan het normale gebruik in de weg staan eveneens de gebreken die aan het normale gebruik in de weg kúnnen staan, dient te herstellen. Naar het oordeel van de rechtbank is de lijst met gebreken, zoals opgenomen in de bij tussenvonnis van 3 februari 2016 gewijzigde rechtsoverweging 2.18, voor Privateer en de deskundigen het uitgangspunt geweest voor haar herstelwerkzaamheden respectievelijk hun beoordeling en valt het punt ter zake van de CE-documentatie daarbuiten. Nu De Roos bovendien in zijn rapport heeft geconcludeerd dat het schip "ruim aan de minimale vereisten voldoet", is van een gebrek geen sprake.

Rapport De Roos

Uit de omschrijvingen en foto's in het rapport van De Roos is de rechtbank gebleken dat hij technisch onderzoek op het schip heeft gedaan en dat hij daarnaast de aanwezige documenten heeft bestudeerd en in zijn beoordeling heeft betrokken. De rechtbank ziet dan ook geen aanleiding om het rapport van De Roos terzijde te schuiven, omdat dit - zoals door [eiser] gesteld - technisch weinig diepgaand is. De rechtbank neemt de conclusie van de deskundige De Roos over en maakt deze tot de hare, nu het deskundigenrapport naar het oordeel van de rechtbank deugdelijk gemotiveerd en met stukken onderbouwd, innerlijk consistent en concludent is.

Rapport Van der Zee en Schuijt

Ten aanzien van het rapport van Van der Zee en Schuijt overweegt de rechtbank als volgt. Van der Zee en Schuijt hebben aan de hand van de door de rechtbank vastgestelde lijst van gebreken onderzoek gedaan. Zij hebben per herstelpunt een omschrijving gegeven, het resultaat bij oplevering omschreven en zich daarmee akkoord verklaard. [eiser] is in reactie op het deskundigenrapport van Van der Zee en Schuijt bij conclusie na deskundigenbericht ingegaan op enkele van de herstelpunten. De rechtbank zal hierna alleen ingaan op de nog ter discussie staande punten. Voor het overige gaat de rechtbank ervan uit dat [eiser] zich kan vinden in het rapport van Van der Zee en Schuijt. De rechtbank neemt de conclusies van de deskundigen Van der Zee en Schuijt voor zover deze zien op de 'overige punten' over en maakt deze tot de hare, nu de deskundigenrapporten naar het oordeel van de rechtbank deugdelijk gemotiveerd en met stukken onderbouwd, innerlijk consistent en concludent zijn.

Kleurverschil

Ten aanzien van het kleurverschil met betrekking tot de toegangsdeur naar de stuurhut overweegt de rechtbank het volgende. Blijkens het rapport van de deskundigen is het raam in de deur vernieuwd en is de deur geheel teruggeschuurd en een aantal malen gelakt. Dat dit tot een kleurverschil leidt met de omgeving, waarin de deur is geplaatst, is een gevolg van de herstelwerkzaamheden. Volgens de deskundigen is dit optredende kleurverschil inherent aan de wijze van herstel. Naar het oordeel van de rechtbank is het kleurverschil onvermijdelijk en is van een gebrek dat aan het normale gebruik in de weg staat of kan staan, dan ook geen sprake.

Wegklapbare ramen

Ten aanzien van de wegklapbare ramen overweegt de rechtbank als volgt. [eiser] heeft in dit verband verwezen naar de tussen partijen gesloten koopovereenkomst, waarin het volgende is bepaald:

"Zwei mall BB und SB Klapvenster (Frontscheibe)"

Volgens [eiser] volgt hieruit dat partijen zijn overeengekomen dat de ramen afzonderlijk wegklapbaar zijn. De rechtbank kan [eiser] hierin niet volgen. Uit de omschrijving in de koopovereenkomst kan naar het oordeel van de rechtbank enkel worden afgeleid dat een zowel aan bakboord- als aan stuurboordzijde wegklapbaar raam is overeengekomen, maar niet dat deze afzonderlijk wegklapbaar zijn. De rechtbank volgt de deskundigen dan ook niet in hun standpunt dat de opmerkingen van [eiser] hierover terecht zijn. De ramen zijn blijkens het rapport van Van der Zee en Schuijt wel volledig wegklapbaar en daarmee heeft Privateer voldaan aan hetgeen is overeengekomen. De rechtbank gaat, gelet op het voorgaande, dan ook voorbij aan de stelling van [eiser] dat Privateer op dit punt niet aan haar verplichting zou hebben voldaan.

Ligging van het schip

Met betrekking tot de ligging van het schip overweegt de rechtbank het volgende. Uit de overgelegde stukken is de rechtbank gebleken dat Privateer op 5 juli 2016 aan [eiser] een onderbouwd voorstel heeft gedaan ter zake van de aanpassing van de ligging van het schip en dat partijen vervolgens met elkaar per mail de details hebben besproken. In hun rapport van 14 februari 2017 hebben Van der Zee en Schuijt ten aanzien van de ligging van het schip geconcludeerd dat dit punt correct en naar tevredenheid van de deskundigen is uitgevoerd en dat door de herstelwerkzaamheden het maximaal haalbare is gerealiseerd.

Omdat Privateer goed onderbouwd en in overleg met [eiser] tot de onderhavige oplossing is gekomen en de deskundigen daaraan hun goedkeuring hebben gegeven, is de rechtbank van oordeel dat Privateer haar verplichtingen op dit punt is nagekomen. De rechtbank overweegt in dit kader dat [eiser] blijkens de e-mailberichten van 19 december 2017 en 22 december 2017 van Van der Zee respectievelijk Privateer (rechtsoverwegingen 2.13 en 2.14) eerst nadat hij bijna een jaar met het schip heeft gevaren opnieuw zijn beklag heeft gedaan over de ligging. Naar het oordeel van de rechtbank heeft [eiser] daarmee in de gegeven omstandigheden niet binnen bekwame tijd geklaagd. Voorts overweegt de rechtbank in dit verband dat [eiser] weliswaar heeft gesteld dat een afsluiter voor de voorste tank zou ontbreken, maar dat hij zijn stelling op dit punt - na de gemotiveerde betwisting door Privateer - niet heeft onderbouwd door bijvoorbeeld overlegging van foto's. De rechtbank passeert deze stelling dan ook als onvoldoende onderbouwd. Gelet op het voorgaande is de rechtbank van oordeel dat Privateer op dit punt aan haar verplichtingen heeft voldaan.

Zelf uitgevoerde werkzaamheden

In haar tussenvonnis van 6 januari 2016 heeft de rechtbank geoordeeld dat de door [eiser] gemaakte kosten ter zake van de punten 6 (doorvaarthoogte) en 15 (voetrail) door Privateer dienen te worden vergoed. Gelet op de door de rechtbank ingezette lijn ten aanzien van deze punten, zal de rechtbank eveneens ten aanzien van de punten 18 (roest in naden binnenzijden luikhoofden), 31 (olielekkage bij koelwaterpomp en midden onder de motor), 35 (buitendouche), 37 (lekken uitlaat motor), 41 (lekkende slangaansluitingen bij de warmtewisselaar hoofdmotor), 44 (losse bedrading koelcompressor), 53 (aftappen drinkwaterleidingen) en 62 (kastdeurtjes dekhuis) bepalen dat Privateer de gemaakte kosten aan [eiser] dient te vergoeden. Vervolgens komt de rechtbank toe aan de beantwoording van de vraag welke vergoeding Privateer aan [eiser] dient te betalen.

Ten aanzien van punt 15 overweegt de rechtbank allereerst dat de deskundigen Van der Zee en Schuijt hierbij geen bedrag aan kosten hebben genoemd en dat haar van een onderbouwing van de gemaakte kosten door [eiser] evenmin is gebleken. Gelet hierop stelt de rechtbank de kosten met betrekking tot punt 15 (voetrail) op nihil.

[eiser] heeft met betrekking tot punt 6 gesteld dat de herstelkosten € 3.285,23 hebben bedragen. De deskundigen Van der Zee en Schuijt hebben dit bedrag eveneens genoemd in hun rapport van 15 september 2014 en hebben daarbij de kanttekening gemaakt dat uit de facturen, die als bijlagen 2a, 2b en 2c bij genoemd rapport zijn opgenomen, moeilijk kan worden achterhaald hoe de kosten zijn opgebouwd. Naar het oordeel van de rechtbank blijkt uit de facturen niet duidelijk welke van de daarin genoemde posten verband houden met het herstel van de doorvaarthoogte, zodat de rechtbank deze facturen buiten beschouwing laat. De rechtbank ziet echter wel aanleiding om ten aanzien van punt 6, alsmede de overige hierboven genoemde punten aansluiting te zoeken bij het als bijlage 5a van genoemd deskundigenrapport opgenomen overzicht. De deskundigen hebben daarin per post een minimaal en een maximaal bedrag aan herstelkosten genoemd. Dat sprake is geweest van gebreken en dat met het herstel daarvan kosten zijn gemoeid, staat vast. Omdat [eiser] het meerdere niet heeft aangetoond, zal de rechtbank uitgaan van het minimale bedrag per post. Dat betekent dat Privateer ter zake van deze punten zal worden veroordeeld tot betaling aan [eiser] van een bedrag van € 3.700,00. De rechtbank verwijst op dit punt naar hetgeen hierna onder rechtsoverweging 2.39 wordt overwogen en beslist.

Overige door [eiser] gemaakte kosten - schadevergoeding

[eiser] heeft bij dagvaarding een bedrag van € 48.754,55 aan schadevergoeding gevorderd. Daarnaast heeft hij een nog nader te bepalen bedrag aan schadevergoeding gevorderd. Met betrekking tot het bedrag van € 48.754,55 heeft [eiser] verwezen naar door hem als productie 10 bij de dagvaarding overgelegde facturen. [eiser] heeft echter niet onderbouwd waarom deze kosten voor vergoeding in aanmerking dienen te komen. Zo bevinden zich onder productie 10 facturen die betrekking hebben op vertaalkosten, ligplaatskosten, hotelkosten en kosten vanwege het vernieuwen van een peilstok, een 50-urenbeurt van de motor, een gastrekveer en (onderdelen van) een schroef. [eiser] heeft - na de gemotiveerde betwisting door Privateer - nagelaten te onderbouwen of en in hoeverre deze facturen verband houden met de onderhavige zaak.

Voorts heeft [eiser] diverse facturen overgelegd van de door hem ingeschakelde deskundigen, de heer P. Brunsmann en Van der Zee. Ook ten aanzien van deze facturen geldt dat [eiser] - na de gemotiveerde betwisting door Privateer - niet heeft onderbouwd waarom hij die deskundigen heeft ingeschakeld en in hoeverre deze facturen betrekking hebben op de geschilpunten in de onderhavige zaak. Daar komt bij dat [eiser] redelijkerwijs had kunnen verwachten dat de rechtbank in dezen tot benoeming van een (of meer) deskundige(n) zou overgaan.

Met betrekking tot de door [eiser] bij productie 10 overgelegde facturen van zijn advocaat geldt naar het oordeel van de rechtbank eveneens dat een nadere onderbouwing ontbreekt. Omdat [eiser] ten aanzien van alle facturen - na de gemotiveerde betwisting daarvan door Privateer - heeft nagelaten een nadere onderbouwing te geven, ziet de rechtbank geen aanleiding om [eiser] in de gelegenheid te stellen bewijs bij te brengen. De rechtbank zal de vordering van [eiser] tot veroordeling van Privateer tot betaling van een schadevergoeding ten bedrage van € 48.754,55 dan ook afwijzen.

Dat [eiser] anderszins schade heeft geleden, is de rechtbank onvoldoende gebleken. [eiser] heeft enkel gesteld dat hij onder meer kosten heeft gemaakt voor het overvaren van het schip naar Privateer , maar heeft - na de gemotiveerde betwisting daarvan door Privateer - nagelaten een nadere onderbouwing te geven. Gelet hierop zal de rechtbank de vordering van [eiser] tot veroordeling van Privateer tot betaling van een schadevergoeding ter zake van alle aan [eiser] opgekomen schade, nader op te maken bij staat, afwijzen.

Conclusie

[eiser] heeft bij dagvaarding primair gevorderd dat de rechtbank de tussen partijen gesloten overeenkomst gedeeltelijk ontbindt, in die zin dat de door [eiser] verschuldigde koopprijs wordt verminderd met een bedrag nader op te maken bij staat en vast te stellen volgens de wet en Privateer veroordeelt tot betaling van het daarmee gemoeide bedrag. Subsidiair heeft [eiser] bij dagvaarding gevorderd dat de rechtbank de gevolgen van de overeenkomst wijzigt, in die zin dat de door [eiser] verschuldigde koopprijs wordt verminderd met een bedrag nader op te maken bij staat en vast te stellen volgens de wet en Privateer veroordeelt tot betaling van het daarmee gemoeide bedrag.

De rechtbank overweegt ten aanzien van deze vorderingen als volgt. In artikel 6:265 lid 1 van het Burgerlijk Wetboek (BW) is bepaald dat iedere tekortkoming van een partij in de nakoming van een van haar verbintenissen aan de wederpartij de bevoegdheid geeft om de overeenkomst geheel of gedeeltelijk te ontbinden, tenzij de tekortkoming, gezien haar bijzondere aard of geringe betekenis, deze ontbinding met haar gevolgen niet rechtvaardigt. De rechtbank ziet gelet op de door Privateer en [eiser] inmiddels verrichte herstelwerkzaamheden en het daardoor ontbreken van een belang aan de zijde van [eiser] geen aanleiding om de overeenkomst nu nog gedeeltelijk te ontbinden. De rechtbank zal die vordering dan ook afwijzen. De rechtbank zal de subsidiair gevorderde wijziging van de overeenkomst wel toewijzen, gelet op de door [eiser] zelf uitgevoerde herstelwerkzaamheden en de kosten die daarmee volgens de deskundige Van der Zee en Schuijt gemoeid zijn. Dit betekent dat de rechtbank de gevolgen van de overeenkomst tussen partijen wijzigt in die zin dat de door [eiser] verschuldigde koopprijs wordt verminderd met een bedrag van € 3.700,00 en dat de rechtbank Privateer veroordeelt tot betaling van dit bedrag aan [eiser] .

Deskundigenkosten

De deskundigen Van der Zee en Schuijt hebben een bedrag van € 8.905,61 (inclusief BTW) gedeclareerd voor de door hen uitgebrachte rapporten van 23 mei 2014 en 15 september 2014. Het voorschot was destijds bepaald op een bedrag van € 6.750,00. De rechtbank verwijst in dit kader naar haar brief van 1 december 2014, waarin partijen is verzocht een aanvullend bedrag van € 1.077,80 te voldoen. Voor de in 2016 aan hen verstrekte opdracht is het voorschot voor het nadere onderzoek door Van der Zee en Schuijt bepaald op een bedrag van € 5.000,00, zijnde 2 x € 2.500,00 voor elke deskundige. Ter zake van hun rapport van 14 februari 2017 hebben de deskundigen Van der Zee en Schuijt bij factuur van 14 februari 2017 respectievelijk 25 februari 2017 ieder een bedrag van

€ 2.500,00 (inclusief BTW), derhalve in totaal een bedrag van € 5.000,00 (inclusief BTW), gedeclareerd. Het voorschot van De Roos is bepaald op een bedrag van € 2.625,00 (exclusief BTW; € 3.176,25 inclusief BTW). De Roos heeft dit bedrag op 29 december 2016 gedeclareerd. Partijen hebben ieder bij helfte deze bedragen voldaan.

In rechtsoverweging 2.5 van haar tussenvonnis van 18 december 2013 heeft de rechtbank overwogen dat het deskundigenonderzoek in rechte als het ware als een voortzetting van het onderzoek van Van der Zee en Schuijt buiten rechte kan worden beschouwd en dat zij het tegen die achtergrond redelijk acht dat beide partijen ieder de helft van het voorschot voldoen. Gelet hierop acht de rechtbank het redelijk dat [eiser] en Privateer beiden de helft van de kosten met betrekking tot de rapporten van 23 mei 2014 en 15 september 2014 dragen.

De rechtbank ziet daartoe eveneens aanleiding ten aanzien van de kosten met betrekking tot het rapport van Van der Zee en Schuijt van 14 februari 2017 en het rapport van De Roos van 16 november 2017. Deze rapporten zijn een uitvloeisel van de eerdere rapporten van Van der Zee en Schuijt, zoals de rechtbank onder meer in haar tussenvonnis van 2 november 2016 (rechtsoverweging 2.6) heeft overwogen.

De rechtbank zal, gelet op het voorgaande, de deskundigenkosten tussen partijen compenseren.

Proceskosten

De rechtbank overweegt in dit verband dat vaststaat dat het schip diverse gebreken had en dat partijen ten aanzien van de gebreken en de vorderingen over en weer in het gelijk zijn gesteld. Voorts weegt de rechtbank mee dat partijen - door de langdurige discussie tussen hen - er beiden aan hebben bijgedragen dat pas in deze procedure tot herstel daarvan is gekomen (daargelaten de gebreken die door [eiser] zelf zijn hersteld). De rechtbank ziet in deze omstandigheden van het geval aanleiding om de proceskosten tussen partijen te compenseren.

De rechtbank

wijzigt de gevolgen van de overeenkomst tussen [eiser] en Privateer , in die zin dat de door [eiser] verschuldigde koopprijs wordt verminderd met een bedrag van

€ 3.700,00;

veroordeelt Privateer tot betaling aan [eiser] van het bedrag van € 3.700,00, te vermeerderen met de wettelijke rente vanaf 4 september 2012;

compenseert de deskundigenkosten en de proceskosten tussen partijen, in die zin dat iedere partij de eigen kosten draagt;

verklaart dit vonnis tot zover uitvoerbaar bij voorraad;

wijst het meer of anders gevorderde af.

Dit vonnis is gewezen door mr. R. Giltay en in het openbaar uitgesproken op 4 juli 2018 in tegenwoordigheid van de griffier mr. S. Ambachtsheer.1.

Het verloop van de procedure blijkt uit:

Partijen hebben nadien vonnis gevraagd.

[A] vordert dat de rechtbank, bij vonnis uitvoerbaar bij voorraad:

primair:

Privateer concludeert tot afwijzing van de vorderingen van [A], onder

veroordeling van [A] - bij vonnis uitvoerbaar bij voorraad - in de kosten van het geding.

Privateer is toerekenbaar tekortgeschoten in de nakoming van de tussen partijen gesloten aannemingsovereenkomst, nu er sprake is van een groot aantal gebreken aan het schip. Tijdens het gebruik van het schip - dat [A] eerst vanaf eind mei 2008 kon gebruiken - constateerde [A] steeds meer gebreken. Deze gebreken zijn door deskundige Brunsmann gedocumenteerd. [A] heeft Privateer meerdere keren in de gelegenheid gesteld, alsook gesommeerd, om het schip af te leveren conform de staat die [A] bij het aangaan van de overeenkomst mocht verwachten. Privateer is daarmee echter in gebreke gebleven. Privateer is derhalve in verzuim geraakt. Het alsnog herstellen van de gebreken aan het schip door Privateer is naar de mening van [A] thans een gepasseerd station. Ter onderbouwing van de huidige stand van zaken met betrekking tot de gebreken aan het schip verwijst [A] naar een lijst van gebreken die hij ter gelegenheid van de comparitie bij brief van zijn raadsman van 28 december 2012 in het geding heeft gebracht (de rechtbank heeft deze lijst van gebreken als bijlage I aan dit vonnis gehecht). Het door Privateer gedane beroep op rechtsverwerking vanwege te laat klagen over de gebreken dient te worden verworpen, nu dit beroep in strijd is met de goede trouw en bovendien tardief is. Daartoe stelt [A] dat Privateer in haar brief van 17 juni 2010 expliciet heeft aangegeven mee te werken aan een gezamenlijk onderzoek naar de gebreken aan het schip. Indien [A] eerder had geweten dat Privateer zich op rechtsverwerking zou beroepen, had hij niet zoveel tijd genomen om de gebreken in kaart te brengen en had hij direct een verzoek tot het bevelen van een voorlopig deskundigenbericht bij de rechtbank ingediend.

Gelet op het voorgaande vordert [A] dat de overeenkomst gedeeltelijk wordt ontbonden vanwege wanprestatie, althans op grond van dwaling de gevolgen van de koopovereenkomst worden gewijzigd, (in beide gevallen) in die zin dat de door [A] verschuldigde koopprijs wordt verminderd met een bedrag nader op te maken bij staat en te vereffenen volgens de wet en dat Privateer wordt veroordeeld tot betaling van dit bedrag aan [A].

Voorts dient volgens [A] een deskundige te worden benoemd die de gebreken aan het schip beoordeelt, alsmede de noodzakelijke reparatiekosten en de door [A] geleden schade in verband met niet reparabele gebreken en het verschil tussen de waarde van het schip in correcte staat en in de thans bestaande toestand. Ook dient er een deskundige te worden benoemd, die dient te beoordelen of het schip al dan niet voldoet aan de geldende CE-vereisten. Volgens [A] bestaat er op grond van de aan het schip vastgestelde gebreken namelijk gerede twijfel of de CE-keuring destijds wel terecht is afgegeven. Het bureau dat de CE-verklaring heeft afgegeven (ECB), staat in een nauwe contractuele relatie met Privateer, op grond waarvan aan de onafhankelijkheid van deze instantie moet worden getwijfeld.

Ten slotte dient Privateer alle door [A] geleden schade te vergoeden, waaronder - op de voet van artikel 6:96 BW - de kosten ter vaststelling van de schade (expertkosten) en buitengerechtelijke incassokosten. Deze kosten worden door [A] begroot op een bedrag van € 48.754,55.

De levering van het schip heeft op 29 februari 2008 plaatsgevonden, waarna met het schip gedurende het hele vaarseizoen is gevaren. Pas na afloop van het vaarseizoen 2008, in november 2008 (9 maanden na de aflevering) heeft [A] aan de hand van het (eerste) rapport van Brunsmann bij Privateer geklaagd. Gezien de aard van en de hoeveelheid gebreken die [A] stelt, moet worden aangenomen dat [A] hiermee al veel eerder bekend was, althans redelijkerwijs had kunnen zijn. Van [A] had mogen worden verwacht dat hij Privateer zo spoedig mogelijk na de ontdekking van de gebreken aan het schip daarvan op de hoogte had gesteld. [A] heeft evenwel gewacht met klagen tot na afloop van het vaarseizoen 2008. Daarmee is er niet binnen bekwame tijd geklaagd, zoals bedoeld in de artikelen 6:89 en 7:23 lid 1 BW, op grond waarvan [A] zijn rechten terzake de gebreken heeft verwerkt, aldus Privateer. Een en ander geldt te meer voor de gebreken die niet in het eerste rapport van Brunsmann d.d. 27 oktober 2008 zijn genoemd, maar die eerst zijn vermeld in het rapport van Brunsmann d.d. 28 mei 2009. Over deze nieuwe, latere gebreken heeft [A] pas geklaagd bij brief van zijn advocaat d.d. 13 november 2009, waarbij Privateer eerst toen het tweede rapport van Brunsmann onder ogen kreeg. Deze "nieuwe" gebreken zijn dan ook te laat bij Privateer gemeld. Er was bovendien toen al anderhalf jaar verstreken na de levering van het schip en [A] had reeds twee seizoenen met het schip gevaren. Ten aanzien van door Privateer verrichte herstel- en aanvullende werkzaamheden heeft [A] ook zijn rechten verwerkt door niet binnen bekwame tijd op dit punt bij Privateer te klagen. Bedoelde werkzaamheden waren al op 8 mei 2009 afgerond, [A] heeft hierna een expertise door Brunsmann laten uitvoeren, waarna [A] Privateer vervolgens pas op 13 november 2009 van de nadere bevindingen van Brunsmann op de hoogte heeft gesteld.

[A] kan zich evenmin op eventuele tekortkomingen aan de zijde van Privateer beroepen, gelet op de door Brunsmann namens [A] op 8 mei 2009 ondertekende akkoordverklaring. Met deze akkoordverklaring is het tussen partijen ontstane geschil over de tekortkomingen met wederzijds goedvinden beëindigd. Privateer mocht er gerechtvaardigd op vertrouwen dat met deze akkoordverklaring het geschil was afgedaan. Daarbij wijst Privateer er nog op, dat de akkoordverklaring - blijkens de bewoordingen daarvan - niet alleen ziet op de in het rapport van 10 maart 2009 opgesomde werkzaamheden, maar óók op de in het daaraan voorafgaande rapport van 27 oktober 2008 genoemde gebreken. Indien de akkoordverklaring alleen zou zien op de in het rapport van 10 maart 2009 opgesomde werkzaamheden, dan wijst Privateer erop dat dit rapport ook aldus moet worden begrepen dat Brunsmann zich namens [A] ermee akkoord heeft verklaard dat 57 van de 73 gebreken uit het rapport van 27 oktober 2008 naar tevredenheid zijn verholpen. Dan zouden alleen de in dat rapport genoemde gebreken 1, 2, 6, 7, 15, 16, 23, 34, 47, 52, 53, 56 en 57 - waarover partijen het niet eens zijn geworden - zijn uitgezonderd van de akkoordverklaring.

Privateer heeft een schip geleverd dat de eigenschappen bezit die voor een normaal gebruik daarvan nodig zijn. Naar de mening van Privateer heeft [A] niet aan zijn stelplicht terzake van de vermeende gebreken voldaan. [A] heeft in de dagvaarding volstaan met de enkele, algemene stelling dat er sprake is van gebreken onder verwijzing naar de producties bij de dagvaarding. Evenwel heeft [A] nagelaten om concreet en onderbouwd aan te geven om welke gebreken het (thans nog) gaat. Ook is niet ten aanzien van alle gebreken duidelijk hoe deze (kunnen) zijn ontstaan, aldus Privateer. Het valt kennelijk ook nogal mee met de gebreken aan het schip, nu [A] reeds vanaf 2008 met het schip vaart. Veel van de gestelde gebreken aan het schip zien uitsluitend op kleine (uiterlijke) onvolkomenheden, die niet afdoen aan de deugdelijkheid van het schip. In dezen verwijst Privateer uitdrukkelijk naar artikel 5 lid 7 van de algemene voorwaarden, waaruit volgt dat deze onvolkomenheden geen tekortkoming in de zin van artikel 6:265 lid 1 BW opleveren.

Het voorgaande brengt volgens Privateer met zich dat er geen grond is voor gedeeltelijke ontbinding van de overeenkomst zoals door [A] is gevorderd. Evenmin kan [A] - nu van enige tekortkoming zijdens Privateer geen sprake is - zich beroepen op dwaling, nog daargelaten dat niet is onderbouwd waaruit de dwaling zou bestaan.

Benoeming van een (nieuwe) deskundige ter vaststelling van de gebreken aan het schip, zoals [A] wenst, ligt niet in de rede nu er al diverse deskundigenrapporten zijn uitgebracht waardoor er voldoende informatie beschikbaar is aangaande de vermeende gebreken. Voor benoeming van een deskundige om te beoordelen of het schip aan de geldende CE-vereisten voldoet, bestaat evenmin reden. Met de afgifte van het CE-certificaat staat vast dat er een deugdelijk schip is geleverd dat aan de wettelijke eisen voldoet. Dat er reden zou zijn om aan de afgegeven CE-certificering te twijfelen, is door [A] niet onderbouwd.

Ten slotte stelt Privateer dat [A] zijn schade niet heeft onderbouwd. Minst genomen had van [A] mogen worden verwacht dat hij inzicht had gegeven in de diverse schadeposten. [A] kan niet simpelweg in algemene termen vorderen dat Privateer dient te worden veroordeeld tot vergoeding van alle opgekomen schade. Bovendien bestaat er bij de gewenste gedeeltelijke ontbinding c.q. wijziging van de overeenkomst geen ruimte voor vergoeding van alle schade, zoals [A] wenst. Indien [A] herstelkosten vergoed wenst te zien, dan is dat een vordering tot betaling van vervangende schadevergoeding om het schip in de staat te brengen waarin deze had moeten worden geleverd. Een en ander strookt niet met het tevens vorderen van aanpassing van de aanneemsom, door deze te verminderen met de geleden schade. Ook betwist Privateer de op basis van artikel 6:96 BW door [A] gevorderde vergoeding van kosten ter vaststelling van schade en aansprakelijkheid en buitengerechtelijke incassokosten.

De rechtbank constateert dat beide partijen naar aanleiding van het proces-verbaal van comparitie bij brief een aantal opmerkingen hebben gemaakt omtrent de inhoud van het proces-verbaal. Deze brieven zijn aan het proces-verbaal gehecht en maken daarvan thans deel uit. Voor zover nodig, zal de rechtbank hierna nader ingaan op de door partijen gemaakte opmerkingen.

De rechtbank overweegt dat het hier een geschil met een internationaal karakter betreft, nu eiser [A] in Duitsland woont. Derhalve dient eerst te worden beoordeeld of de Nederlandse rechter bevoegd is om kennis te nemen van de vorderingen van [A] en zo ja, welk recht van toepassing is op het geschil.

De rechtbank acht zich op grond van artikel 2 lid 1 EEX-Verordening bevoegd om kennis te nemen van de vorderingen van [A].

Het op de overeenkomst van partijen toepasselijke recht dient te worden bepaald aan de hand van het Europees Verdrag inzake verbintenissen uit overeenkomst (hierna te noemen: EVO), nu de overeenkomst dateert van vóór de inwerkingtreding van de Rome I Verordening per 17 december 2009. Partijen hebben geen rechtskeuze gedaan als bedoeld in artikel 3 van het EVO. In dit geval wordt de overeenkomst van partijen daarom, krachtens artikel 4 lid 1 EVO, beheerst door het recht van het land waarmee zij het nauwst verbonden is. De overeenkomst wordt vermoed het nauwst verbonden te zijn met het land waar de partij die de kenmerkende prestatie moet verrichten, ten tijde van het sluiten van de overeenkomst zijn gewone woonplaats heeft. Dat is in dit geval Nederland, omdat de kenmerkende prestatie - het bouwen van de boot - in Nederland heeft plaatsgevonden. Derhalve is Nederlands recht van toepassing op de overeenkomst van partijen.

De overeenkomst van partijen dient naar het oordeel van de rechtbank als een gemengde overeenkomst te worden beschouwd, die zowel kenmerken van een koopovereenkomst als van een aannemingsovereenkomst in zich heeft. In het vervolg van dit vonnis zal dan ook worden uitgegaan van een koop-/aannemingsovereenkomst, met dien verstande dat deze overeenkomst voor wat betreft het koopgedeelte meer specifiek als een consumentenkoop in de zin van artikel 7:5 lid 1 en lid 4 BW moet worden beschouwd.

Kernpunt van het geschil tussen partijen zijn de door [A] gestelde gebreken aan het schip. In de dagvaarding zijn deze gebreken door [A] niet duidelijk voor het voetlicht gebracht, door te verwijzen naar achterliggende rapportages die als producties in het geding zijn gebracht, zonder voldoende concrete toelichting op deze rapportages in de dagvaarding zelve. Privateer heeft hier bij conclusie van antwoord terecht op gewezen. [A] heeft vervolgens bij brief van zijn raadsman van 28 december 2012 alsnog een gespecificeerd overzicht in het geding gebracht van gebreken aan het schip. De rechtbank zal bij de verdere beoordeling van het geschil deze gebrekenlijst (bijlage I bij dit vonnis) als uitgangspunt nemen.

Alvorens de rechtbank tot een inhoudelijke beoordeling van de gestelde gebreken kan komen, dient te worden ingegaan op de vraag of [A] tijdig bij Privateer heeft geklaagd over deze gebreken, als bedoeld in artikel 6:89 en 7:23 lid 1 BW. Strekking van deze wetsartikelen is dat de consument-koper er geen beroep op kan doen dat hetgeen is geleverd niet aan de koopovereenkomst beantwoordt, indien hij de verkoper daarvan niet binnen bekwame tijd nadat hij dit heeft ontdekt kennis heeft gegeven. De klachttermijn vangt aan zodra de koper ontdekt dat de afgeleverde zaak niet aan de overeenkomst beantwoordt (zie HR 13 juli 2007, NJ 2007, 408). Of er tijdig is geklaagd, dient te worden beoordeeld aan de hand van alle omstandigheden van het geval, waaronder het nadeel voor de verkoper door de lengte van de in acht genomen klachttermijn. Een uitgangspunt voor een vaste termijn kan daarbij niet worden gehanteerd (zie HR 29 juni 2007, NJ 2008, 606). Artikel 7:23 lid 1 BW bestrijkt mede het geval dat de verkoper een zaak opnieuw aan de koper aflevert, nadat hij daaraan herstelwerkzaamheden heeft verricht op verzoek of na sommatie van de koper (zie HR 29 juni 2007, NJ 2008, 605). De koper die niet op tijd klaagt, verliest alle rechten ter zake van de tekortkoming wegens non-conformiteit. Volgens de parlementaire geschiedenis valt hieronder ook dikwijls het recht zich op een wilsgebrek te beroepen, aangezien een beroep op dwaling of bedrog vaak samenhangt met het feit dat de afgeleverde zaak niet aan de overeenkomst beantwoordt. Een koper mag nader onderzoek instellen naar de afgeleverde zaak; dit onderzoek moet door koper worden ingesteld en uitgevoerd met de voortvarendheid die gelet op de omstandigheden van het geval van hem mag worden gevergd (zie HR 29 juni 2008, NJ 2008, 606). Indien de resultaten van een onderzoek naar de afgeleverde zaak bekend zijn, dient de koper die resultaten vervolgens met bekwame spoed ter kennis van de verkoper te brengen (zie MvA I, Parl. Gesch. InvW 7, p. 157/8).

De rechtbank stelt vast dat het schip in mei 2008 daadwerkelijk aan [A] is afgeleverd. [A] heeft het schip vervolgens gedurende het vaarseizoen 2008 gebruikt, waarna hij eind november 2008, aan de hand van het eerste rapport van Brunsmann, bij Privateer heeft geklaagd over gebreken aan het schip. Daarmee heeft [A] naar het oordeel van de rechtbank, in de gegeven omstandigheden, binnen bekwame tijd geklaagd. Niet gesteld of gebleken is dat er bij de aflevering een formele oplevering van het schip heeft plaatsgevonden, waarbij [A] in de gelegenheid is gesteld om (de deugdelijkheid van) het schip te inspecteren. [A] moest dus als het ware al varende het gebruik van het schip ervaren. Dat hij van gebreken aan het schip pas na het vaarseizoen 2008 melding heeft gemaakt, acht de rechtbank dan ook niet onbegrijpelijk. Daarbij komt nog, dat er ook nog enige tijd is verstreken als gevolg van het in opdracht van [A] door Brunsmann ingestelde onderzoek naar gebreken aan het schip.

Hierna zijn er, in of omstreeks de weken 14 tot en met 16 van 2009, herstelwerkzaamheden door Privateer uitgevoerd aan het schip. Gelet daarop, lag het naar het oordeel van de rechtbank op de weg van [A] om na het uitvoeren van de herstelwerkzaamheden binnen bekwame tijd melding te maken bij Privateer van eventuele gebreken aan het schip. Daarvan is in de gegeven omstandigheden echter geen sprake geweest. Daartoe is het volgende redengevend. Allereerst heeft Brunsmann zich na het uitvoeren van de herstelwerkzaamheden namens [A] bij verklaring van 8 mei 2009 uitdrukkelijk akkoord heeft verklaard met door Privateer uitgevoerde (herstel- en andere) werkzaamheden aan het schip. Vervolgens is er een nieuw onderzoek naar de gebreken aan het schip door Brunsmann uitgevoerd, hetgeen heeft geresulteerd in diens rapportage van 28 mei 2009. Na het gereedkomen van deze rapportage had [A] deze rapportage onverwijld ter kennis van Privateer moeten brengen, hetgeen echter niet is gebeurd. Integendeel, [A] heeft gedurende het gehele vaarseizoen 2009 gebruik gemaakt van het schip en heeft pas bij brief van zijn advocaat van 13 november 2009 wederom bij Privateer geklaagd over gebreken aan het schip. Daarmee is er naar het oordeel van de rechtbank door [A] niet binnen bekwame tijd geklaagd over de gebreken en de uitgevoerde werkzaamheden aan het schip. In beginsel zou [A] dientengevolge zijn rechten uit hoofde van tekortschieten wegens non-conformiteit hebben verspeeld.

De rechtbank dient bij haar oordeel echter tevens te betrekken in hoeverre de belangen van Privateer al dan niet zijn geschaad als gevolg van het late klagen door [A] in 2009 (zie HR 25 maart 2011, Rvdw 2011, 419). Het niet voldoen aan de klachtplicht van artikel 6:89 en 7:23 lid 1 BW leidt tot een vorm van rechtsverwerking en is daarmee een uitwerking van de redelijkheid en de billijkheid. Indien niet binnen bekwame tijd is geklaagd en de verkoper daardoor in zijn belangen is geschaad, dient de daarmee verstoorde balans tussen partijen te worden hersteld door aan de koper zijn vorderingsrechten te ontzeggen (zie gerechtshof Leeuwarden 17 april 2012, NJF 2012, 258). Ook acht de rechtbank van belang in dezen de ernst van de tekortkoming en de houding van partijen na het bekend worden van de gestelde gebreken.

In dat verband stelt de rechtbank allereerst vast, dat Privateer zich eind 2009 er niet op heeft beroepen dat [A] te laat zou hebben geklaagd over de gebreken en de uitgevoerde (herstel- en andere) werkzaamheden. Na enige correspondentie over en weer heeft Privateer bovendien haar medewerking verleend aan het uitvoeren van een onderzoek naar de gebreken aan het schip door een tweetal deskundigen. Hiermee heeft Privateer laten blijken te willen meewerken aan het in kaart brengen van de gebreken. Ook staat vast dat Privateer - zie bijvoorbeeld haar brief van 17 juni 2010 - zich bereid heeft verklaard om nadere werkzaamheden aan het schip uit te voeren. Tegen deze achtergrond acht de rechtbank het eerst in rechte door Privateer gedane beroep op schending van de klachtplicht naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar.

De conclusie is derhalve dat het door Privateer gedane beroep op schending van de op [A] rustende klachtplicht moet worden verworpen. Datzelfde geldt

Gelet op het vorenstaande komt de rechtbank toe aan een inhoudelijk oordeel omtrent de door [A] gestelde - en door Privateer betwiste - gebreken aan het schip.

De rechtbank hanteert daarbij als vertrekpunt het door de beide deskundigen Van der Zee en Schuijt uitgevoerde onderzoek naar gebreken aan het schip. Deze deskundigen hebben zich in de gebreken verdiept, er is een rapportage opgesteld, maar het is - door welke reden dan ook - niet tot een afronding, in de zin van het tot stand komen van een eindrapportage voorzien van de handtekening van de beide deskundigen gekomen. De rechtbank acht het wenselijk dat deze beide deskundigen - die inmiddels bekend zijn met het schip - de draad weer oppakken en aan de hand van de door [A] opgestelde gebrekenlijst (bijlage I bij dit vonnis) de rechtbank van advies dienen over de stand van zaken ten aanzien van (eventuele) gebreken aan het schip. Het alternatief is dat de rechtbank één of meerdere andere deskundigen benoemt. Zodanige deskundigen beschikken niet over de voorkennis van Van der Zee en Schuijt aangaande het schip, zodat denkbaar is dat in het geval er één of meerdere andere deskundigen worden benoemd, de kosten van een deskundigenonderzoek hoger zullen zijn dan wanneer Van der Zee en Schuijt aan de slag gaan als (door de rechtbank benoemde) deskundigen.

De rechtbank verzoekt partijen om zich bij akte na tussenvonnis uit te laten omtrent hetgeen in r.o. 6.12. is overwogen. Indien partijen zich in het gedane voorstel zouden kunnen vinden, dan worden zij verzocht om na te gaan of Van der Zee en Schuijt bereid zijn om als deskundigen te fungeren en dat bij vorenbedoelde akte te melden. Mochten Van der Zee en Schuijt deze bereidheid hebben, dan wordt partijen tevens verzocht zich uit te laten over de aan de deskundigen te stellen vragen en het voorschot dat door Van der Zee en Schuijt wordt gevraagd voor hun onderzoek.

Indien de voorgestelde route van de benoeming door de rechtbank van Van der Zee en Schuijt als deskundigen niet haalbaar blijkt te zijn, dan dienen partijen, conform het door deze rechtbank gehanteerde beleid voor benoeming van deskundigen zelf de naam van één of meer deskundigen aan te dragen. De rechtbank gaat ervan uit dat partijen alsdan in onderling overleg overeenstemming bereiken omtrent de persoon van de deskundige. Partijen dienen die deskundige op voorhand gezamenlijk te benaderen voor het verkrijgen van inlichtingen omtrent aard en duur van het onderzoek, termijn van mogelijke rapportage en de kosten die met het uitvoeren van het onderzoek gemoeid zijn. Voor zover partijen geen overeenstemming kunnen bereiken over de persoon van de deskundige en mitsdien iedere partij een deskundige voorstelt, dienen partijen gemotiveerd aan te geven waarom zij de voorkeur geven aan de door henzelf voorgestelde deskundige, en waarom door de wederpartij voorgestelde deskundige niet voor benoeming in aanmerking zou moeten komen. De rechtbank zal dan in beginsel, na weging van de onderbouwing vóór en tegen de benoeming van een potentiële deskundige, een door één der partijen aangedragen deskundige benoemen. De rechtbank wijst partijen er op dat hun ook in dit geval zal worden opgedragen de te benoemen deskundige te benaderen voor het verkrijgen van inlichtingen omtrent aard en duur van het onderzoek, termijn van mogelijke rapportage en de kosten die met het uitvoeren van het onderzoek gemoeid zijn.

Het debat tussen partijen of het schip aan de vigerende CE-normen voldoet, komt later in dit geding aan de orde. Eerst zal moeten worden bezien of er sprake is van gebreken aan het schip en zo ja, welke dat zijn.

Iedere verdere beslissing zal worden aangehouden.