CBb, 18-04-2013, nr. AWB 11/36

Appellante heeft bij brief van 10 januari 2011, bij het College binnengekomen op 11 januari 2011, beroep ingesteld tegen een besluit van verweerder van 7 december 2010.

Bij dit besluit heeft verweerder - voor zover hier van belang - ongegrond verklaard het bezwaar van appellante tegen de bij besluit van 29 maart 2010 met toepassing van artikel 106 van de Gezondheids- en welzijnswet voor dieren aan haar opgelegde last onder dwangsom ter zake van het vervoeren van dieren die niet geschikt zijn voor transport.

Bij brief van 21 januari 2011 heeft appellante de gronden van het beroepschrift aangevuld.

Appellante heeft bij brief van 18 februari 2011, bij het College binnengekomen op 21 februari 2011, beroep ingesteld tegen een besluit van verweerder van 14 februari 2011.

Bij dit besluit heeft verweerder ongegrond verklaard het bezwaar van appellante tegen zijn besluit van 25 oktober 2010 waarbij is besloten tot invordering van een dwangsom van € 5.000,-.

Bij brief van 24 februari 2011 heeft het College aan partijen medegedeeld dat het beroep van appellante tegen het besluit van 7 december 2010 geacht wordt mede te zijn gericht tegen het besluit van 14 februari 2011. Het beroepschrift van 18 februari 2011 is niet aangemerkt als een afzonderlijk beroep en er is ter zake geen afzonderlijk griffierecht geheven.

Bij brief van 9 maart 2011 heeft verweerder een verweerschrift ingediend.

Op 24 mei 2012 heeft het onderzoek ter zitting plaatsgehad, waarbij de gemachtigden van partijen zijn verschenen. Namens appellante is tevens verschenen ir. A.P.A.M. Wassenberg, directeur van appellante.

In de Verordening (EG) nr. 1/2005 van de Raad van 22 december 2004 inzake de bescherming van dieren tijdens het vervoer en daarmee samenhangende activiteiten en tot wijziging van de Richtlijnen 64/432/EEG en 93/119/EG en van Verordening (EG) nr. 1255/97 (hierna: Verordening) is, voor zover hier van belang, het volgende bepaald.

“Artikel 3

Algemene voorwaarden voor het vervoer van dieren

Het is verboden dieren te vervoeren of te laten vervoeren op zodanige wijze dat het de dieren waarschijnlijk letsel of onnodig lijden berokkent.

(…)

Artikel 9

Verzamelcentra

Indien de vervoerder binnen drie jaar na een waarschuwing als bedoeld in het tweede lid een overtreding begaat legt de minister een dwangsom op als bedoeld in artikel 4, onderdeel b.

(…).”

Bij bestreden besluit I heeft verweerder overwogen dat de last strekt ter voorkoming van herhaling van een eerdere overtreding en dat daarom van belang is dat het gaat om overtredingen van hetzelfde voorschrift met dezelfde strekking. Met het oog daarop wordt de last ingetrokken voor zover deze ziet op overtredingen van voorschriften uit de Regeling preventie.

Ten aanzien van de op 9 maart 2010 geconstateerde overtreding van artikel 9 van de Verordening, overweegt verweerder geen reden te hebben te twijfelen aan de deskundigheid van de officiële dierenarts en ondersteunt verweerder de conclusie dat de big met slachtnummer 812468 niet in staat moet worden geacht te worden vervoerd. Nu de big toch is vervoerd van het verzamelcentrum van appellante naar het slachthuis, heeft appellante het voorschrift zoals bedoeld in Bijlage I, hoofdstuk I, punten 1 en 2, aanhef en onder a van de Verordening overtreden. Er is geen grond voor het oordeel dat verweerder in redelijkheid, na afweging van de betrokken belangen, geen gebruik mocht maken van zijn bevoegdheid tot het opleggen van een last onder dwangsom. Verweerder stelt de termijn gedurende welke de last van toepassing is, op drie jaar.

Bij bestreden besluit II heeft verweerder overwogen dat uit de stukken die appellante heeft overgelegd, anders dan zij stelt, niet blijkt dat de 27 biggen door een officiële dierenarts geschikt zijn bevonden voor het voorgenomen vervoer. De stelling van appellante dat de op 17 augustus 2010 op het verzamelcentrum aanwezige dierenarts de biggen zou hebben gezien en geen op- of aanmerkingen zou hebben gemaakt, wordt door de dierenarts niet bevestigd. Dat de biggen zouden zijn geslacht, zoals appellante stelt, wordt niet ondersteund door hetgeen de dierenarts en de controleur van de nVWA verklaren, te weten dat de biggen zijn geëuthanaseerd en ter destructie zijn aangeboden.

Verweerder stelt geen reden te hebben te twijfelen aan de Diergeneeskundige Verklaring, noch aan de verklaring van de dierenarts. Daaruit volgt dat de zes biggen moeten worden geacht niet in staan te zijn geweest om te worden vervoerd. Door dit toch te doen, heeft appellante artikel 9, lid 1, in samenhang met Bijlage I, hoofdstuk I, punten 1 en 2, aanhef en onder a, van de Verordening overtreden.

Voor zover appellante stelt geen tegenbewijs te hebben kunnen leveren, omdat verweerder appellante niet in kennis heeft gesteld van de overtreding en het besluit de biggen te euthanaseren en ter destructie aan te bieden, overweegt verweerder dat verweerder hiertoe niet gehouden was en bovendien niet is gebleken dat verweerder niet had mogen afgaan op hetgeen de dierenarts en de nVWA-controleur hebben verklaard en op foto’s vastgelegd.

Verweerder wijst erop dat verweerder bij brief van 2 februari 2010 een vooraankondiging heeft verzonden waarin gewaarschuwd is voor de oplegging van een last onder dwangsom bij nieuwe overtreding van artikel 9 van de Verordening en bij besluit van 29 maart 2010 de last daadwerkelijk heeft opgelegd. Appellante wist of had redelijkerwijs kunnen weten dat zij van rechtswege een dwangsom van € 5.000,- zou verbeuren bij overtreding van de last. Voor zover appellante stelt dat een vooraankondiging gestuurd had moeten worden voorafgaand aan het invorderingsbesluit, is dat onjuist.

Ter zitting heeft verweerder hieraan het volgende toegevoegd. Ten aanzien van bestreden besluit I geldt dat de brief van verweerder van 11 november 2009 kan worden aangemerkt als een waarschuwing in de zin van artikel 6, eerste lid, van de Beleidsregels en de brief van 2 februari 2010 als waarschuwing in de zin van artikel 6, tweede lid, van de Beleidsregels. Op 29 maart 2010 is de last onder dwangsom opgelegd wegens herhaalde overtredingen van artikel 9, eerste en tweede lid, onderdeel d, van de Verordening. Er is sprake van continuïteit in de aan de orde zijnde overtredingen zowel wat betreft de aard (hetzelfde voorschrift met dezelfde strekking), de mate van overeenkomst met de eerder geconstateerde overtredingen en het tijdsverloop sinds de eerste overtreding.

Onder verwijzing naar de uitspraak van het College van 22 maart 2011 (AWB 09/422, LJN: BP9353) is van belang dat verweerder op basis van waarnemingen van toezichthoudend dierenartsen van de nVWA heeft geconcludeerd dat appellante op 21 september 2009, 14 januari 2010 en 8 maart 2010 varkens heeft laten vervoeren die niet voor vervoer geschikt waren. Gelet op de gedetailleerde en gemotiveerde beschrijving daarvan in de diergeneeskundige verklaringen, gaat verweerder van de juistheid van die verklaringen uit. Ten aanzien van de stelling van appellante dat zij op de hoogte had moeten worden gesteld van de overtredingen om tegenonderzoek te kunnen doen, stelt verweerder dat contact met appellante is opgenomen direct op de dag van de constatering van de overtredingen en dat appellante geen reactie heeft gegeven op de bevindingen van de dierenartsen. Appellante heeft tijdens de hoorzitting in bezwaar verklaard niet zozeer bezwaar te hebben tegen de waarneming van de dierenartsen als wel tegen de gevolgtrekking die daaraan verbonden is. Bovendien heeft appellante niet gemotiveerd tot welke andere conclusies een tegenonderzoek hadden kunnen leiden. Appellante is dan ook niet in haar belangen geschaad door de handelwijze van verweerder.

In verband met bestreden besluit II wijst verweerder erop dat niet is vereist dat vooraf gedreigd of gewaarschuwd wordt met invordering van een van rechtswege verbeurde dwangsom. De waarschuwing dat bij een volgende overtreding een dwangsom zal worden verbeurd, is immers bij de last van 29 maart 2010 reeds gegeven.

Ter zitting van het College heeft appellante de volgende beroepsgronden gehandhaafd.

Appellante betwist dat zij de door verweerder geconstateerde overtredingen heeft begaan. Indien en voor zover zij deze al heeft begaan, is dat niet aan haar te wijten. Gelet hierop is oplegging van een last onder dwangsom niet aan de orde, althans niet proportioneel.

De wijze waarop verweerder zich in het kader van thans voorliggende besluitvorming opstelt, laat appellante geen althans onvoldoende mogelijkheid tot verweer. De gang van zaken komt hierop neer dat appellante achteraf wordt geconfronteerd met de stelling van verweerder dat zij een bepaalde overtreding zou hebben begaan. Ten aanzien van bestreden besluit II geldt in dit verband dat appellante geen weet had van het vervoer van de verzamelplaats naar het slachthuis. Dit vervoer was niet door haar georganiseerd. Verweerder heeft bevestigd dat partijen niet in kennis worden gesteld van een voorval. Dat maakt het voor appellante onmogelijk om zich te verdedigen, aangezien de dieren in kwestie er niet meer zijn althans niet meer in levende toestand. Verweerder gaat enkel af op de diergeneeskundige verklaring. Het is onmogelijk om daar iets tegenover te stellen. Zo wordt aan de diergeneeskundige verklaring de bewijskracht van een authentieke akte toegekend. In de Awb noch in de Gwd of de daarop gebaseerde regelgeving is daarvoor een grondslag aan te wijzen.

Tegen bestreden besluit I heeft appellante voorts aangevoerd dat een aantal voorvallen ook ten grondslag is gelegd aan een last onder dwangsom van 5 januari 2011. Er is aldus sprake van een dubbele bestraffing.

Tegen bestreden besluit II heeft appellante aanvullend aangevoerd dat een vooraankondiging verzonden had moeten worden. Dat een invorderingsbesluit enkel de beslissing bevat om over te gaan tot invordering van verbeurde dwangsommen, laat onverlet dat de Awb van toepassing is. De Awb kent ter zake geen uitzondering en er had derhalve een voornemen aan het invorderingsbesluit moeten vooraf gaan.

Ter zitting van het College heeft appellante betoogd dat de groep van 27 biggen, waartoe de zes biggen behoorden wier fysieke toestand aanleiding heeft gegeven tot bestreden besluit II, niet zijn geëuthanaseerd, maar geslacht. Ten bewijze daarvan heeft appellante verwezen naar een bij de stukken gevoegd overzicht van het slachthuis dat is opgesteld voor de vervoerder van de biggen, waarop is opgenomen een partij van 27 biggen met slachtbliknummers 479325 tot en met 479353. Uit het overzicht blijkt niet dat biggen uit deze partij zijn afgekeurd. Volgens appellante zijn deze dieren ook normaal gefactureerd (als zijnde geslacht, niet geëuthanaseerd) en afgerekend. Appellante stelt dat dat is bevestigd door zowel het slachthuis als de vervoerder. Volgens appellante betekent dit dat de dieren fysiek in orde waren.

Ten aanzien van het beroep tegen bestreden besluit I, overweegt het College dat appellante de stelling van verweerder dat de big met slachtnummer 812468 op 8 maart 2010 niet in staat was te worden vervoerd van het bedrijf van appellante naar het slachthuis onvoldoende onderbouwd heeft weersproken. Dat appellante niet zou zijn geïnformeerd over de bevindingen van de dierenarts, acht het College niet aannemelijk nu in de Diergeneeskundige Verklaring is opgenomen dat zowel het slachthuis als de heer A. Wassenberg, directeur van appellante, van de overtreding op de hoogte zijn gesteld. Derhalve is komen vast te staan dat appellante op 8 maart 2010 een overtreding heeft begaan van artikel 9, lid 1, in samenhang met Bijlage I, hoofdstuk 1, punten 1 en 2, aanhef en onder a, van de Verordening. Verweerder was derhalve bevoegd met toepassing van artikel 106 van de Gezondheids- en welzijnswet voor dieren aan appellante een last onder dwangsom op te leggen.

Naar het oordeel van het College heeft verweerder in redelijkheid gebruik kunnen maken van zijn bevoegdheid om een last onder dwangsom op te leggen. Appellante heeft geen omstandigheden aangedragen op grond waarvan het College tot een ander oordeel komt.

De stelling van appellante dat sprake zou zijn van dubbele bestraffing, omdat een aantal voorvallen ook ten grondslag is gelegd aan een last onder dwangsom van 5 januari 2011, treft evenmin doel, aangezien bedoelde - latere - last onder dwangsom geen voorwerp is van deze procedure.

Hieruit volgt dat het beroep tegen bestreden besluit I ongegrond is en verweerder terecht het besluit tot oplegging van een last onder dwangsom (onder aanpassing van de last) heeft gehandhaafd.

Het College overweegt voorts dat uit artikel 5:39, eerste lid, van de Awb volgt dat verweerder bij bestreden besluit I tevens had moeten beslissen op het door appellante tegen de invorderingsbeschikking van 25 oktober 2010 gemaakte bezwaar. Uit haar bezwaarschrift van 4 november 2010 was immers duidelijk dat appellante de invorderingsbeschikking betwistte. Nu verweerder bij bestreden besluit II alsnog heeft beslist op het bezwaar van appellante tegen de invorderingsbeschikking en daarmee het aan bestreden besluit I klevende gebrek in wezen heeft hersteld, ziet het College geen aanleiding hieraan consequenties te verbinden. Daarbij is in aanmerking genomen dat het beroep van appellante niet is gericht tegen besluit I voor zover daarbij is nagelaten te beslissen op het bezwaar tegen de invorderingsbeschikking, en bovendien niet valt in te zien welk belang appellante daarbij - na het nemen van besluit II - nog zou hebben. Eén en ander laat onverlet dat in deze uitspraak tevens zal moeten worden beslist op het beroep van appellante tegen besluit II, waarbij het College overweegt dat het beroep tegen bestreden besluit I reeds wordt geacht mede te zijn gericht tegen bestreden besluit II, zodat het instellen van afzonderlijk beroep tegen dit laatste besluit niet nodig was. Om deze reden is geen griffierecht geheven voor het beroep tegen bestreden besluit II.

Ten aanzien van het beroep tegen bestreden besluit II, overweegt het College dat de stelling van appellante dat zij geen weet had van het vervoer van de verzamelplaats naar het slachthuis, haar niet kan baten. Op appellante rust immers de plicht tot naleving van de voorschriften in verband met het transport van varkens vanaf haar bedrijf naar het slachthuis, zo volgt uit artikel 9, lid 1 en lid 2, onder d, in samenhang met Bijlage I, hoofdstuk I, punten 1 en 2, aanhef en onder a, van de Verordening. In verband met deze plicht dient appellante wel tijdig op de hoogte te worden gesteld van de bevindingen van de dierenarts en de nVWA-controleur, zodat het toetsen van die bevindingen, bijvoorbeeld door het laten verrichten van een contra-expertise, nog mogelijk is. Het College stelt vast dat de stelling van verweerder dat appellante in kennis is gesteld van de bevindingen van de dierenarts en de nVWA-controleur op 17 augustus 2010, niet wordt ondersteund door de Diergeneeskundige Verklaring van die datum. Daarin is opgenomen dat het slachthuis is geïnformeerd en dat verzocht is om, onder meer, appellante te informeren. Het College overweegt dat in beginsel op verweerder, in zijn hoedanigheid van toezichthouder, de verplichting rust om degene die gehouden is tot naleving van de transportvoorschriften, in dit geval appellante, op de hoogte te stellen van de controle-bevindingen. Dat verweerder zulks aan het slachthuis heeft overgelaten en het slachthuis vervolgens appellante niet tijdig heeft geïnformeerd, komt voor rekening en risico van verweerder. Naar het oordeel van het College treft daarom verweerder het verwijt dat hij in strijd met artikel 3:2 Awb, met name het zorgvuldigheidsbeginsel, appellante niet tijdig op de hoogte heeft gebracht van de bevindingen van de dierenarts en de nVWA-controleur, en appellante daarmee heeft beperkt in de mogelijkheden om haar verdediging te voeren. Het beroep van appellante slaagt in zoverre. Aldus kleeft een zorgvuldigheidsgebrek aan het primaire besluit, welk gebrek met het bestreden besluit II niet is hersteld. Het bestreden besluit II dient te worden vernietigd.

Het College ziet evenwel aanleiding om de rechtsgevolgen van het vernietigde besluit in stand te laten en overweegt daartoe als volgt.

Appellante heeft gesteld dat de betreffende zes biggen als onderdeel van een groep van 27 biggen niet zijn afgekeurd en geëuthanaseerd, maar zijn geslacht en dat daaruit volgt dat van overtreding van artikel 9 van de Verordening geen sprake kan zijn. Wat er ook zij van de stelling van appellante dat voor de biggen is betaald als waren zij geslacht – een onderbouwing van die stelling ontbreekt – uit de omstandigheid dat de biggen zouden zijn geslacht volgt niet dat zij niet in strijd met artikel 9 van de Verordening naar het slachthuis zijn vervoerd. Voor zover appellante met het overgelegde overzicht van het slachthuis heeft willen betogen dat van vervoer in strijd met artikel 9 van de Verordening geen sprake was, wijst het College erop dat het overzicht geen betrekking heeft op het resultaat van een keuring door de toezichthouder en dat daaraan derhalve niet de betekenis toekomt die appellante daaraan gehecht wenst te zien.

Hetgeen appellante heeft aangevoerd, kan niet leiden tot het oordeel dat de Diergeneeskundige Verklaring een onjuist of onvolledig beeld geeft van de fysieke toestand van de dieren. Verweerder heeft dan ook terecht geoordeeld dat appellante op 17 augustus 2010 artikel 9, lid 1, van de Verordening heeft overtreden.

De stelling van appellante dat verweerder de invorderingsbeschikking had moeten doen voorafgaan door een vooraankondiging, slaagt evenmin. Voor zover gelet op het bepaalde in artikel 4:12 Awb (zie de uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State van 3 oktober 2012, LJN: BX8985) al zou moeten worden aangenomen dat verweerder is gehouden tot toepassing van artikel 4:8 Awb bij het nemen van een invorderingsbeschikking, is dit verzuim immers in bezwaar hersteld.

Het vorenstaande leidt tot de volgende slotsom. Het beroep tegen bestreden besluit I is ongegrond. Het beroep tegen bestreden besluit II is gegrond. Dit besluit dient te worden vernietigd doch het College zal de rechtsgevolgen ervan in stand laten.

Het College ziet aanleiding om verweerder met toepassing van artikel 8:75 Awb te veroordelen in de door appellante in verband met de behandeling van het beroep gemaakte proceskosten. Deze kosten, bestaande uit de kosten van de door de gemachtigde van appellante verleende rechtsbijstand, worden op de voet van het Besluit proceskosten bestuursrecht vastgesteld op € 944,- (1 punt voor het indienen van het beroepschrift en 1 punt voor het verschijnen ter zitting van het College, met wegingsfactor 1 en € 472,- per punt).

Het College zal tot slot verweerder opdragen het door appellante betaalde griffierecht aan haar te vergoeden.

Het College: