HR, 09-03-2012, nr. 11/04450

Verzoeker tot cassatie (hierna: [verzoeker]) heeft op 15 maart 2011 bij de rechtbank 's‑Hertogenbosch een verzoekschrift ingediend strekkende tot opheffing van het ten aanzien van hem uitgesproken faillissement onder het ten aanzien van hem gelijktijdig van toepassing verklaren van de wettelijke schuldsaneringsregeling.1. De rechtbank heeft het verzoek afgewezen op de grond dat hij niet te goeder trouw in de zin van art. 288 lid 1, aanhef en sub b, Fw is geweest ten aanzien van het ontstaan van een belastingschuld. Die schuld is ontstaan als gevolg van het niet meer voldoen vanaf 2006 aan zijn fiscale verplichtingen, hoewel de resultaten van zijn bedrijf voldoende waren om de achterstanden bij de belastingdienst weg te werken.

In hoger beroep heeft het hof 's‑Hertogenbosch bij arrest van 30 september 2011 het bestreden vonnis bekrachtigd, daartoe in rov. 3.4.2 overwegende: ‘In het adviesrapport van het IMK d.d. 29 maart 2010, productie 6 van het aanvullend beroepschrift, staat op blz. 5 dat er over de jaren 2007 tot en met 2009 geen jaarrekeningen en fiscale aangiftes zijn opgesteld. Het hof stelt op grond van dit rapport vast dat [verzoeker] gedurende 3 jaar niet aan zijn fiscale belastingverplichtingen heeft voldaan. [Verzoeker] heeft zijn ogen gesloten voor de noodzaak van afdracht aan de fiscus. Voor zover [verzoeker] geen inzicht had in de cijfers, doet dat daaraan niet af. Een ondernemer wordt immers geacht te weten dat er aangifte bij de belasting moet worden gedaan. Daarop diende [verzoeker] dan ook toezicht te houden en dat heeft hij gedurende langere tijd nagelaten.’

[Verzoeker] heeft met een op 7 oktober 2011 ter griffie van de Hoge Raad binnengekomen verzoekschrift tijdig cassatieberoep ingesteld.

Er is één cassatiemiddel voorgedragen. Daarin wordt erover geklaagd dat het hof aan essentiële stellingen met betrekking tot de goede trouw van [verzoeker] voorbij is gegaan, althans dat het hof die stellingen niet kenbaar in zijn beoordeling heeft betrokken. Ter toelichting wordt gewezen op stellingen met betrekking tot inkomstenvermindering als gevolg van faillissementen van opdrachtgevers, verslechtering van de gezondheid van [verzoeker], onterecht maar niettemin tot inkomstenderving leidend beslag op een bedrijfsauto en pogingen van [verzoeker] tot het laatste moment om de schulden te regelen. Het zijn stellingen die allemaal ertoe strekken aan te tonen dat [verzoeker] ten aanzien van het niet hebben kunnen voldoen van de bij hem ontstane schulden, waaronder de belastingschulden, te goeder trouw is geweest.

In het kader van de weergave van wat [verzoeker] heeft aangevoerd refereert het hof aan genoemde stellingen; zie rov. 3.3. Maar het hof betrekt die stellingen inderdaad niet in de beoordeling van de goede trouw van [verzoeker]. Dat levert echter geen grond voor cassatie op. De goede trouw van artikel 288 lid 1, aanhef en sub b, Fw wordt niet slechts geëist ten aanzien van het onbetaald laten van schulden, maar ook ten aanzien van het ontstaan van schulden. Hetgeen het hof in rov. 3.4.2 — de kernoverweging te dezen — overweegt, heeft op dit laatste betrekking. Het hof acht door [verzoeker] niet voldoende aannemelijk gemaakt dat hij te goeder trouw is geweest ten aanzien van het ontstaan van de fiscale schulden. Het beroep op het falen van de boekhouder verwerpt het hof en heeft het hof kunnen verwerpen door te wijzen op de eigen verantwoordelijkheid van [verzoeker] als ondernemer. Dat oordeel wordt overigens in het aangevoerde cassatiemiddel ook niet bestreden. Na de vaststelling dat [verzoeker] de goede trouw ten aanzien van het ontstaan van de fiscale schulden niet voldoende aannemelijk heeft gemaakt, hoefde het hof niet meer nader in te gaan op de stellingen ter zake van de goede trouw van [verzoeker] ten aanzien van het onbetaald laten van de schulden.

De conclusie strekt tot verwerping van het cassatieberoep.

De Procureur-Generaal bij de Hoge Raad der Nederlanden,